Αγρότες εκτός ΜΑΑΕ λόγω Virtual Net Metering – Ζητούν άμεση λύση από την Πολιτεία

211

Σημαντικό ζήτημα που αφορά επαγγελματίες αγρότες σε ολόκληρη τη χώρα φέρνουν στο προσκήνιο παραγωγοί της Λάρισας, οι οποίοι με επιστολή τους προς τα συναρμόδια υπουργεία ζητούν την άμεση αντιμετώπιση ενός προβλήματος που, όπως υποστηρίζουν, προέρχεται αποκλειστικά από τη λειτουργία των ηλεκτρονικών συστημάτων του Δημοσίου.

Σύμφωνα με τους αγρότες, η ύπαρξη εγκαταστάσεων Εικονικού Ενεργειακού Συμψηφισμού (Virtual Net Metering) οδηγεί σε αυτόματο αποκλεισμό από την έκδοση βεβαίωσης κατά κύριο επάγγελμα αγρότη μέσω του Μητρώου Αγροτών και Αγροτικών Εκμεταλλεύσεων (ΜΑΑΕ) για τα έτη 2024 και 2025, παρότι δεν συντρέχει καμία νομική παράβαση ή αδήλωτη δραστηριότητα.

Πώς δημιουργείται το πρόβλημα

Τα τελευταία χρόνια πολλοί παραγωγοί επένδυσαν σε φωτοβολταϊκά συστήματα εικονικού συμψηφισμού, επιδιώκοντας να μειώσουν το ενεργειακό κόστος των εκμεταλλεύσεών τους και να ενισχύσουν τη βιωσιμότητα της παραγωγής τους. Τα συστήματα αυτά εξυπηρετούν αποκλειστικά ανάγκες αυτοκατανάλωσης, όπως η ηλεκτροδότηση γεωτρήσεων, αντλιοστασίων και αρδευτικών εγκαταστάσεων.

Ωστόσο, κατά τη διασταύρωση στοιχείων μεταξύ ΑΑΔΕ, ΟΣΔΕ και ΜΑΑΕ, η ύπαρξη εγκατάστασης Virtual Net Metering που δεν εμφανίζεται στα δεδομένα του ΟΣΔΕ ενεργοποιεί αυτόματα μηχανισμό ελέγχου. Το αποτέλεσμα είναι η καταγραφή σφάλματος και η αδυναμία έκδοσης της απαιτούμενης βεβαίωσης, καθώς το σύστημα φαίνεται να αντιμετωπίζει τις συγκεκριμένες εγκαταστάσεις ως πιθανή εμπορική δραστηριότητα παραγωγής ενέργειας.

Γιατί οι αγρότες μιλούν για αδικία

Οι παραγωγοί υποστηρίζουν ότι η συγκεκριμένη αντιμετώπιση δεν στηρίζεται στο ισχύον νομικό πλαίσιο. Όπως επισημαίνουν, το Virtual Net Metering δεν δημιουργεί έσοδα από πώληση ηλεκτρικής ενέργειας ούτε μεταβάλλει τον χαρακτήρα της αγροτικής εκμετάλλευσης, καθώς πρόκειται αποκλειστικά για συμψηφισμό παραγόμενης και καταναλισκόμενης ενέργειας.

Παράλληλα, σημειώνουν ότι στις οδηγίες και εγκυκλίους που διέπουν τις δηλώσεις ΟΣΔΕ δεν προβλέπεται ρητή υποχρέωση καταγραφής τέτοιων εγκαταστάσεων ως προϋπόθεση για τη διατήρηση της ιδιότητας του επαγγελματία αγρότη. Επιπλέον, οι τοπικές υπηρεσίες Αγροτικής Ανάπτυξης, αν και αναγνωρίζουν το πρόβλημα, δεν διαθέτουν τη δυνατότητα να παρακάμψουν το ηλεκτρονικό «κλείδωμα» που επιβάλλει το σύστημα.

Οι επιπτώσεις στην αγροτική δραστηριότητα

Ο αποκλεισμός από το ΜΑΑΕ δεν αποτελεί απλώς μια διοικητική εκκρεμότητα. Όπως τονίζουν οι ενδιαφερόμενοι, συνεπάγεται απώλεια σημαντικών δικαιωμάτων και οικονομικών ωφελημάτων.

Μεταξύ άλλων, οι παραγωγοί κινδυνεύουν να χάσουν την επιστροφή του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης αγροτικού πετρελαίου, φορολογικές ελαφρύνσεις που συνδέονται με την επαγγελματική αγροτική ιδιότητα, καθώς και τη δυνατότητα συμμετοχής σε επενδυτικά προγράμματα, όπως τα Σχέδια Βελτίωσης και οι δράσεις στήριξης νέων αγροτών. Παράλληλα, δημιουργούνται προβλήματα και σε διαδικασίες που αφορούν την αδειοδότηση αγροτικών φορτηγών ιδιωτικής χρήσης.

Τα αιτήματα προς τα υπουργεία

Οι αγρότες ζητούν την άμεση παρέμβαση της πολιτείας για την αποκατάσταση του προβλήματος. Συγκεκριμένα, προτείνουν να δοθεί η δυνατότητα εξαίρεσης από τον αυτοματοποιημένο έλεγχο για όσους διαθέτουν αποδεδειγμένα συμβάσεις Virtual Net Metering με τον ΔΕΔΔΗΕ, να εκδοθεί σχετική διευκρινιστική εγκύκλιος σε συνεργασία με τον ΟΠΕΚΕΠΕ και να δημιουργηθεί ειδικό πεδίο στις μελλοντικές δηλώσεις ΟΣΔΕ για την καταγραφή των εγκαταστάσεων αυτών.

Όπως αναφέρουν, τα στοιχεία που συνοδεύουν την επιστολή τους —συμπεριλαμβανομένων νομοθετικών διατάξεων, εγκυκλίων και συμβάσεων εικονικού ενεργειακού συμψηφισμού— αποδεικνύουν ότι δεν υφίσταται εμπορική δραστηριότητα παραγωγής ενέργειας. Για τον λόγο αυτό θεωρούν ότι ο αποκλεισμός τους από το Μητρώο Αγροτών αποτελεί αποτέλεσμα μιας τεχνικής αστοχίας, η οποία πρέπει να διορθωθεί άμεσα ώστε να μην επηρεαστεί περαιτέρω η αγροτική παραγωγή και η πρόσβαση των παραγωγών σε κρίσιμα μέτρα στήριξης.

Αναλυτικά ολόκληρη η επιστολή των αγροτών, έχει ως εξής:

ΘΈΜΑ: Άμεση άρση της τεχνοκρατικής αδικίας και του ψηφιακού «αποκλεισμού» των κατά κύριο επάγγελμα αγροτών με συστήματα εικονικού ενεργειακού συμψηφισμού (Virtual Net Metering) από το Μητρώο Αγροτών (ΜΑΑΕ) για τα έτη 2024 και 2025.

Με την παρούσα επιστολή επιθυμούμε να σας εκθέσουμε ένα σοβαρό, οριζόντιο και αμιγώς γραφειοκρατικό πρόβλημα που αντιμετωπίζει πλήθος επαγγελματιών αγροτών σε όλη την επικράτεια. Εξαιτίας μιας ασυμβατότητας στα ψηφιακά συστήματα διασταύρωσης, μπλοκάρεται αυτόματα η έκδοση της απαραίτητης βεβαίωσης κατά κύριο επάγγελμα αγρότη από το μητρώο αγροτών και αγροτικών εκμεταλλεύσεων (ΜΑΑΕ), χωρίς να υφίσταται καμία απολύτως νομική ή ουσιαστική παράβαση από πλευράς μας.

Το ιστορικό και η φύση του προβλήματος

Πολλοί παραγωγοί, ακολουθώντας τις εθνικές και ευρωπαϊκές κατευθύνσεις για την πράσινη μετάβαση και τη μείωση του κόστους παραγωγής, έχουμε εγκαταστήσει συστήματα εικονικού ενεργειακού συμψηφισμού (Virtual Net Metering). Τα συστήματα αυτά αποσκοπούν αποκλειστικά και μόνο στην κάλυψη των ιδίων καταναλώσεων μας (π.χ. αγροτικό/ποτιστικό ρεύμα, γεωτρήσεις,,κ.α.).

Κατά την ηλεκτρονική διαδικασία ελέγχου και διασταύρωσης των στοιχείων που αφορούν τα έτη 2024 και 2025, το σύστημα αντλεί δεδομένα από την ΑΑΔΕ και το ΟΣΔΕ. Όταν εντοπίζει την ύπαρξη Virtual Net Metering η οποία δεν έχει αποτυπωθεί στη δήλωση ΟΣΔΕ, το σύστημα παράγει αυτόματα ένδειξη σφάλματος (error) και «κλειδώνει» την έκδοση της βεβαίωσης, θεωρώντας εσφαλμένα ότι υπάρχει κάποιου είδους εμπορική δραστηριότητα ΑΠΕ ή απόκρυψη στοιχείων.

Η νομική και τεχνοκρατική τεκμηρίωση της αδικίας

Η κατάσταση αυτή συνιστά κατάφωρη αδικία και στερείται νομικής βάσης για τους εξής λόγους:

1. Μηδενικό οικονομικό όφελος / Αυτοκατανάλωση (Ν. 3874/2010): Βάσει του Άρθρου 2 του Ν. 3874/2010, η λειτουργία σταθμών ΑΠΕ από επαγγελματίες αγρότες είναι απολύτως συμβατή με την αγροτική ιδιότητα. Στην περίπτωση του Virtual Net Metering, μάλιστα, δεν παράγεται κανένα εμπορικό έσοδο, δεν υφίσταται πώληση ενέργειας και δεν αλλοιώνεται ο χαρακτήρας της αγροτικής εκμετάλλευσης. Πρόκειται για καθαρή πράξη αυτοπαραγωγής και μείωσης του κόστους παραγωγής. Τα οικονομικά μας στοιχεία των ετών 2024 και 2025 είναι απολύτως διαφανή.
2. Απουσία υποχωρητικότητας στις οδηγίες του ΟΠΕΚΕΠΕ: Στις επίσημες εγκυκλίους και οδηγίες του ΟΠΕΚΕΠΕ για την υποβολή της ενιαίας αίτησης ενίσχυσης (ΟΣΔΕ), δεν αναφέρεται πουθενά ρητή και καθολική υποχρέωση δήλωσης των συστημάτων αυτοπαραγωγής και αυτοκατανάλωσης (Virtual Net Metering) ως προϋπόθεση για τη διατήρηση της αγροτικής ιδιότητας. Οι οδηγίες εστιάζουν σε εκτάσεις που παράγουν εισόδημα ή λαμβάνουν άμεσες ενισχύσεις. Συνεπώς, η απαίτηση του συστήματος του ΜΑΑΕ έρχεται σε ευθεία αντίθεση με το ισχύον πλαίσιο οδηγιών του ΟΠΕΚΕΠΕ.
3. Ψηφιακό «Κενό» δια λειτουργικότητας: Τα κατά τόπους τμήματα αγροτικής ανάπτυξης και ελέγχων) (ΤΑΑΕ πρώην ΚΕΠΠΥΕΛ) αναγνωρίζουν το δίκαιο του αιτήματός μας, δηλώνουν όμως αδυναμία χειροκίνητης παρέμβασης, καθώς το πληροφοριακό σύστημα δεν τους επιτρέπει να προσπεράσουν το αυτοματοποιημένο «κλείδωμα» των ετών 2024-2025.

Οι συνέπειες για τους παραγωγούς

• Τον αυτόματο αποκλεισμό μας από την επιστροφή του ειδικού φόρου κατανάλωσης (ΕΦΚ) αγροτικού πετρελαίου, όπου η εγγραφή στο ΜΑΑΕ αποτελεί απαράβατο όρο.
• Την απώλεια των φορολογικών ελαφρύνσεων, όπως το αγροτικό αφορολόγητο, η απαλλαγή από το τέλος επιτηδεύματος και η έκπτωση φόρου εισοδήματος.
• Τον πλήρη αποκλεισμό από αναπτυξιακά προγράμματα, όπως τα σχέδια βελτίωσης και τα προγράμματα νέων αγροτών, στερώντας μας τη δυνατότητα εκσυγχρονισμού.
• Αδυναμία έκδοσης ή ανανέωσης αδειών για αγροτικά φορτηγά (ΦΙΧ).

Αιτούμενες λύσεις

Επειδή το πρόβλημα είναι αμιγώς συστημικό και τεχνοκρατικά άδικο, ζητούμε την άμεση παρέμβασή σας προκειμένου:

1. Να δοθεί εντολή για άμεση ψηφιακή παράκαμψη (override) στο σύστημα του ΜΑΑΕ για τις περιπτώσεις που αφορούν αποδεδειγμένα συστήματα εικονικού συμψηφισμού (Virtual Net Metering) με την προσκόμιση της σχετικής σύμβασης ΔΕΔΔΗΕ στην τοπική υπηρεσία.
2. Να εκδοθεί διευκρινιστική εγκύκλιος από το Υπουργείο σε συνεργασία με τον ΟΠΕΚΕΠΕ, η οποία θα ξεκαθαρίζει το τοπίο και θα επιτρέπει στις υπηρεσίες να εγκρίνουν χειροκίνητα τις βεβαιώσεις των ετών 2024 και 2025 κατόπιν ελέγχου των φυσικών δικαιολογητικών.
3. Να προβλεφθεί ειδικό, διακριτό πεδίο στις επόμενες δηλώσεις ΟΣΔΕ για την προαιρετική/στατιστική αποτύπωση των υποδομών VirtualNet Metering, ώστε να μην επαναληφθεί το φαινόμενο στο μέλλον.

Για την επιβεβαίωση των όσων αναφέρουμε και για να ξεκαθαρίσει πλήρως το τοπίο, σας συνυποβάλλουμε αναλυτικά στοιχεία που περιλαμβάνουν τις σχετικές διατάξεις του Νόμου 3874/2010(σελίδα 1 και 2)τις ισχύουσες εγκυκλίους(σελίδα 28 και 173) και τις επίσημες οδηγίες(σελίδα 78) του Ο.Π.Ε.Κ.Ε.Π.Ε. για το ΟΣΔΕ, καθώς και αντίγραφα των συμβάσεων εικονικού ενεργειακού συμψηφισμού (Virtual Net Metering). Τα έγγραφα αυτά αποδεικνύουν ξεκάθαρα την απουσία εμπορικής δραστηριότητας και καθιστούν σαφές ότι το τρέχον συστημικό κόλλημα δεν έχει καμία λογική ή νομική βάση, κάνοντας απαραίτητη την άμεση παρέμβασή σας.