Ανάκαμψη της Παγκόσμιας Παραγωγής Τροφίμων

Οι τρέχουσες συνθήκες δείχνουν ευρεία αύξηση της παγκόσμιας παραγωγής αγροτικών προϊόντων, παράλληλα με ισχυρή αύξηση της κατανάλωσης και ανάκαμψη των αποθεμάτων, αν και η μεταβλητότητα του καιρού και η αβέβαιη προοπτική του εμπορίου ενδέχεται να αποτελέσουν κινδύνους, σύμφωνα με νέα έκθεση που δημοσιεύθηκε από τον Οργανισμό Τροφίμων και Γεωργίας των Ηνωμένων Εθνών (FAO).

Η παγκόσμια παραγωγή σιταριού και χονδροειδών σιτηρών αναμένεται να καταρρίψει νέα ρεκόρ, με αντίστοιχη τάση και για την παραγωγή ρυζιού στην Ασία καθώς και στη Λατινική Αμερική και την Καραϊβική. Οι αναλογίες αποθεμάτων προς χρήση για αυτά τα βασικά προϊόντα προβλέπεται επίσης να αυξηθούν, σύμφωνα με το FAO.

Η εξαμηνιαία αυτή έκδοση παρέχει ενημερωμένες αξιολογήσεις της αγοράς και προβλέψεις για την παραγωγή, τη χρήση, το εμπόριο και τα αποθέματα βασικών αγροτικών προϊόντων, όπως δημητριακά, ελαιούχες καλλιέργειες, ζάχαρη, κρέας, γαλακτοκομικά προϊόντα και αλιευτικά προϊόντα. Η νέα έκδοση παρέχει επιπλέον πληροφορίες για την αγορά ελαιολάδου, των λιπασμάτων και το παγκόσμιο κόστος εισαγωγής τροφίμων.

«Η ανάκαμψη της παγκόσμιας παραγωγής τροφίμων σηματοδοτεί ένα θετικό σημείο καμπής για τη σταθερότητα της αγοράς. Ωστόσο, πίσω από αυτούς τους αριθμούς υπάρχουν επίμονοι κίνδυνοι, από ακραία καιρικά φαινόμενα μέχρι εύθραυστες εμπορικές σχέσεις, που μπορούν γρήγορα να αναδιαμορφώσουν την παγκόσμια προσφορά και πρόσβαση. Η ενίσχυση της ανθεκτικότητας σε ολόκληρο το αγροδιατροφικό σύστημα παραμένει η μεγαλύτερη πρόκλησή μας», δήλωσε ο επικεφαλής οικονομολόγος του FAO, Maximo Torero.

Οι αγορές σιταριού, αραβοσίτου και ρυζιού χαρακτηρίζονται από άφθονες εξαγώγιμες ποσότητες, οι οποίες έχουν ασκήσει πτωτική πίεση στις διεθνείς τιμές. Παράλληλα, η χρήση σιταριού και ειδικά του ρυζιού αναμένεται να αυξηθεί σημαντικά, κυρίως λόγω ταχύτερης αύξησης της κατανάλωσης σε χώρες με χαμηλό εισόδημα και έλλειψη τροφίμων (LIFDCs).

Κύρια σημεία από τις αναλύσεις των εμπορευμάτων:

• Τα παγκόσμια αποθέματα σιταριού αναμένεται να αυξηθούν κατά 3,6% τον επόμενο χρόνο, φτάνοντας στο υψηλότερο επίπεδο όλων των εποχών μέχρι το τέλος της περιόδου 2026, ενώ τα παγκόσμια αποθέματα ρυζιού προβλέπεται να αυξηθούν κατά 2,2%, καταρρίπτοντας νέο ρεκόρ.
• Η παγκόσμια παραγωγή κρέατος αναμένεται να αυξηθεί κατά 1,4%, κυρίως λόγω της παραγωγής πουλερικών, ενώ η παραγωγή βοείου κρέατος πιθανότατα θα μειωθεί, κυρίως λόγω μειωμένων αποθεμάτων βοοειδών στη Βραζιλία και τις Ηνωμένες Πολιτείες.
• Τα παγκόσμια αποθέματα ζάχαρης αναμένεται να αυξηθούν, καθώς οι εξαιρετικές σοδειές στη Βραζιλία, μαζί με ισχυρές επιδόσεις στην Ινδία και την Ταϊλάνδη, αναμένεται να αυξήσουν την παραγωγή πολύ πιο γρήγορα από την κατανάλωση.
• Η κατανάλωση φυτικών ελαίων παγκοσμίως, αντίθετα, προβλέπεται να υπερβεί την παραγωγή, επηρεασμένη από μειωμένες αποδόσεις σόγιας, κυρίως λόγω περιορισμένων εκτάσεων καλλιέργειας στην Αργεντινή, την Ινδία, την Ουκρανία και τις Ηνωμένες Πολιτείες.
• Η παγκόσμια παραγωγή αλιευμάτων και υδατοκαλλιέργειας αναμένεται να αυξηθεί κατά 1,7%, με την αναμενόμενη αύξηση κατά 2,5% της κατανάλωσης ανά άτομο προϊόντων υδατοκαλλιέργειας να αντισταθμίζει τη μείωση της κατανάλωσης από αλιεύματα.

Ειδικά κεφάλαια για τάσεις ελαιολάδου και αγορές λιπασμάτων

Το FAO Food Outlook παρέχει λεπτομερή αξιολόγηση της αγοράς ελαιολάδου, προβλέποντας ανάκαμψη από τις πρόσφατες ξηρασίες που μείωσαν την παραγωγή και αύξησαν τις τιμές.

Οι τιμές χονδρικής στην Ισπανία, τον κορυφαίο παραγωγό παγκοσμίως, και στην Ελλάδα έχουν μειωθεί πάνω από το ήμισυ από τις αρχές του 2024, αν και παραμένουν σχετικά υψηλές στην Ιταλία. Η άφθονη βροχόπτωση καθ’ όλη τη διάρκεια της καλλιεργητικής περιόδου στην Τυνησία δείχνουν ρεκόρ παραγωγής άνω των 400.000 τόνων, γεγονός που θα μπορούσε να κατατάξει τη χώρα ως τον δεύτερο μεγαλύτερο παραγωγό ελαιολάδου παγκοσμίως για την περίοδο 2025/26.

Οι χαμηλότερες τιμές στηρίζουν την ανάκαμψη της κατανάλωσης, και το παγκόσμιο εμπόριο ελαιολάδου θα μπορούσε να φτάσει ιστορικό υψηλό την επόμενη περίοδο, αν και οι δασμοί στις Ηνωμένες Πολιτείες ενδέχεται να περιορίσουν τον συνολικό όγκο εμπορίου.

Σε ξεχωριστή ανάλυση, ο FAO διαπιστώνει ότι η παγκόσμια χρήση λιπασμάτων ανακάμπτει την περίοδο 2024/25, μετά από μια περίοδο μειωμένης εφαρμογής λόγω περιορισμένης διαθεσιμότητας και κόστους. Η μέση τιμή ενός υποθετικού καλαθιού λιπασμάτων ανήλθε στα 489 USD ανά τόνο τον Σεπτέμβριο του 2025, μειωμένη κατά 40% από το ρεκόρ του Απριλίου 2022, αν και παραμένει υψηλότερη από το 2024. Η προμήθεια αζωτούχων λιπασμάτων αναμένεται να παραμείνει επαρκής βραχυπρόθεσμα, υποστηριζόμενη από την επιστροφή της Κίνας στις παγκόσμιες αγορές με αυξημένες εξαγωγικές ποσοστώσεις για το 2025 και το 2026.