Η ευρωπαϊκή γεωργία εισέρχεται στο δεύτερο εξάμηνο του 2026 με αυξημένες προκλήσεις αλλά και σημαντικές αντοχές. Αυτό είναι το βασικό συμπέρασμα της νέας έκθεσης «Short-term Outlook for EU Agricultural Markets 2026», που δημοσίευσε η Γενική Διεύθυνση Γεωργίας και Αγροτικής Ανάπτυξης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, παρουσιάζοντας τις βραχυπρόθεσμες προοπτικές των αγορών για το σύνολο της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Παρά τη σχετική ανθεκτικότητα των περισσότερων αγροτικών κλάδων, η Επιτροπή επισημαίνει ότι το διεθνές περιβάλλον παραμένει εξαιρετικά ασταθές. Οι γεωπολιτικές εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, οι υψηλές ενεργειακές τιμές, οι αυξημένες δαπάνες για λιπάσματα, η κλιματική αβεβαιότητα και οι συνεχιζόμενες εμπορικές εντάσεις δημιουργούν ένα σκηνικό που συνεχίζει να πιέζει το εισόδημα των Ευρωπαίων παραγωγών.
Η ενέργεια και ο πληθωρισμός παραμένουν οι μεγαλύτερες απειλές
Η Επιτροπή εκτιμά ότι η οικονομική ανάπτυξη στην Ευρωπαϊκή Ένωση θα περιοριστεί στο 1,1% το 2026, ενώ ο πληθωρισμός θα διαμορφωθεί περίπου στο 3,1%, κυρίως λόγω της αύξησης των τιμών πετρελαίου και φυσικού αερίου μετά τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή.
Παράλληλα:
- αυξάνεται ξανά το κόστος ενέργειας,
- ενισχύεται το κόστος μεταφορών,
- αναμένεται νέα μεταφορά αυτών των αυξήσεων στις τιμές των τροφίμων μέσα στο 2027,
- η καταναλωτική εμπιστοσύνη παραμένει εύθραυστη.
Για τους αγρότες αυτό σημαίνει ότι, ακόμη κι αν οι τιμές πολλών προϊόντων παραμείνουν σε ικανοποιητικά επίπεδα, τα περιθώρια κέρδους εξακολουθούν να συρρικνώνονται εξαιτίας του αυξημένου κόστους παραγωγής.
Τα λιπάσματα επιστρέφουν στο επίκεντρο
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στην αγορά των λιπασμάτων, η οποία εξακολουθεί να αποτελεί έναν από τους μεγαλύτερους πονοκεφάλους της ευρωπαϊκής γεωργίας.
Η Επιτροπή σημειώνει ότι οι τιμές των αζωτούχων λιπασμάτων εκτινάχθηκαν την άνοιξη του 2026 σε επίπεδα έως και 72% υψηλότερα σε σχέση με το 2024. Αν και στη συνέχεια παρατηρήθηκε κάποια αποκλιμάκωση, οι τιμές εξακολουθούν να παραμένουν ιδιαίτερα υψηλές, ενώ η σχέση τιμών λιπασμάτων προς τιμές δημητριακών έχει επιστρέψει στα δυσμενή επίπεδα του 2022.
Η Επιτροπή εκτιμά ότι:
- οι χειμερινές καλλιέργειες θα επηρεαστούν περιορισμένα,
- μεγαλύτερος κίνδυνος υπάρχει για τις ανοιξιάτικες και θερινές καλλιέργειες,
- αρκετοί παραγωγοί ενδέχεται να περιορίσουν τις εφαρμογές λίπανσης,
- ενδέχεται να μειωθεί ακόμη και η περιεκτικότητα των σιτηρών σε πρωτεΐνη.
Για τον λόγο αυτό υιοθετήθηκε νέο ευρωπαϊκό Σχέδιο Δράσης για τα Λιπάσματα, με στόχο τη στήριξη των παραγωγών και τη σταδιακή απεξάρτηση της Ευρώπης από ακριβές εισαγωγές πρώτων υλών.
Οι καιρικές συνθήκες παραμένουν κρίσιμος παράγοντας
Η έκθεση εμφανίζεται συγκρατημένα αισιόδοξη ως προς τις καλλιεργητικές συνθήκες.
Οι αποδόσεις των χειμερινών καλλιεργειών εκτιμάται ότι θα κινηθούν πάνω από τον μέσο όρο της τελευταίας πενταετίας. Ωστόσο, οι θερινές καλλιέργειες ενδέχεται να αντιμετωπίσουν πιέσεις λόγω υψηλών θερμοκρασιών και περιορισμένων βροχοπτώσεων, ιδιαίτερα στις περιοχές που ήδη εμφανίζουν χαμηλή εδαφική υγρασία.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει και η αναφορά στο πιθανό ισχυρό φαινόμενο El Niño, το οποίο μπορεί να μην επηρεάσει σημαντικά την Ευρώπη, ωστόσο ενδέχεται να μεταβάλει τις παγκόσμιες ισορροπίες στην παραγωγή σόγιας, καλαμποκιού, σιταριού και ρυζιού, προκαλώντας έμμεσες επιπτώσεις στις διεθνείς αγορές.
Η εικόνα στις αροτραίες καλλιέργειες
Η παραγωγή δημητριακών στην Ευρωπαϊκή Ένωση προβλέπεται να φτάσει τα 273,7 εκατομμύρια τόνους, μειωμένη κατά 5,6% σε σχέση με πέρυσι, κυρίως επειδή οι εξαιρετικά υψηλές αποδόσεις του 2025 δεν αναμένεται να επαναληφθούν. Παρά τη μείωση, η παραγωγή παραμένει κοντά στον μέσο όρο της τελευταίας πενταετίας.
Αντίθετα, θετικές είναι οι προοπτικές για:
- τους ελαιούχους σπόρους (+3,1%),
- την παραγωγή φυτικών ελαίων,
- την παραγωγή ηλίανθου.
Στον αντίποδα, η παραγωγή ζάχαρης αναμένεται να υποχωρήσει κατά περίπου 15%, λόγω της μείωσης των καλλιεργούμενων εκτάσεων και της αύξησης του κόστους παραγωγής.
Τι σημαίνουν όλα αυτά για την Ελλάδα
Για την ελληνική γεωργία οι προβλέψεις αποκτούν ιδιαίτερη σημασία.
Οι αυξήσεις στο ενεργειακό κόστος και στα λιπάσματα επηρεάζουν άμεσα:
- βαμβάκι,
- καλαμπόκι,
- σιτηρά,
- βιομηχανική ντομάτα,
- τεύτλα,
- δενδρώδεις καλλιέργειες.
Ταυτόχρονα, οι μεταβολές στις διεθνείς αγορές επηρεάζουν τόσο τις τιμές παραγωγού όσο και το κόστος των ζωοτροφών και της κτηνοτροφίας.
Η συνέχεια της έκθεσης αναλύει ξεχωριστά τις εξελίξεις στο ελαιόλαδο, τα γαλακτοκομικά και το κρέας, κλάδους που παρουσιάζουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον και για την ελληνική αγροτική οικονομία.
- Στο επόμενο μέρος θα ακολουθήσει η αναλυτική δημοσιογραφική παρουσίαση για το ελαιόλαδο, με ιδιαίτερη έμφαση στην Ελλάδα, τις τιμές, τις εξαγωγές και τις προοπτικές της νέας ελαιοκομικής περιόδου.
Ολόκληρη την έκθεση της Κομισιόν μπορείτε να τη δείτε ΕΔΩ
Ακολουθήστε το Thessalikigi.gr στο
Facebook
, για να ενημερώνεστε άμεσα.
Ελάτε στο κανάλι μας στο
Viber
, για να ενημερώνεστε πρώτοι.
Δείτε τα τελευταία νέα μας στη
Google News
