Ελιά: Αυξημένη πίεση από βασικούς εντομολογικούς εχθρούς

94

Αυξημένη δραστηριότητα σημαντικών εντομολογικών εχθρών καταγράφεται στους ελαιώνες, με διαφοροποιημένες προσβολές ανά περιοχή και ζώνη πρωιμότητας, σύμφωνα με γεωργικές προειδοποιήσεις του Περιφερειακού Κέντρου Προστασίας Φυτών Ποιοτικού και Φυτοϋγειονομικού Ελέγχου Ηρακλείου. Απαιτείται τακτικός έλεγχος και έγκαιρη εφαρμογή μέτρων προστασίας για τον περιορισμό των ζημιών στην παραγωγή.

Αναλυτικά το δελτίο γεωργικών προειδοποιήσεων έχει ως εξής:

ΦΥΤΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΣΤΗΝ ΕΛΙΑ

Κηκιδόμυγα των βλαστών της ελιάς: Προσβεβλημένα νεαρά δέντρα. Η ξήρανση ξεκινά από το σημείο προσβολής όπου ο φλοιός αποκτά κοκκινωπό (βυςςινί) χρώμα. Ανασηκώνοντας με προσοχή το φλοιό ακριβώς κάτω από το σημείο του μεταχρωματισμού φαίνονται σε ομάδες οι προνύμφες χρώματος κίτρινο-πορτοκαλί .

ΡΥΓΧΙΤΗΣ: (μπίμπικας ) (Rhynchites cribripennis)

Παρατηρούνται φαινόμενα σοβαρής πρόωρης καρπόπτωσης που οφείλονται στη δράση ρυγχίτη και ωτιόρυγχου είτε από κοινού είτε ξεχωριστά. Οι εξάρσεις πληθυσμών που παρουσιάζονται κατά τόπους είναι αποτέλεσμα κλιματολογικών συγκυριών της περιόδου “χειμώνας – άνοιξη” καθώς τα μικρά αυτά σκαθάρια διαχειμάζουν στο έδαφος

ΩΤΙΟΡΥΓΧΟΣ: (Otiorrynchus cribricollis)

Σημαντικές προσβολές παρατηρήθηκαν σε περιοχές πρώιμης και μεσοπρώιμης ζώνης. Ο κίνδυνος ξαφνικής εμφάνισης μεγάλων πληθυσμών σε ένα ελαιώνα υπάρχει σε όλες τις ζώνες πρωιμότητας

Οδηγίες: Συστήνονται επισκέψεις και τακτικοί έλεγχοι ιδιαίτερα σε ελαιώνες- όπου δεν έγινε καμία επέμβαση κατά της καρπόβιας γενιάς του πυρηνοτρήτη. Εάν διαπιστωθεί έναρξη καρπόπτωσης με σημάδια προσβολής όπως τρύπες μορφής “κρατήρα ”στην επιφάνεια των καρπών ή πτώση των καρπών μαζί με τον ποδίσκο ή πτώση μέρους τρυφερών βλαστών και πριονωτά περιφερειακά φαγώματα στα φύλλα (Δελτία 5 ο/7ο/8ο) χρειάζεται άμεσα επέμβαση με εγκεκριμένο σκεύασμα ώστε να καμφθεί εγκαίρως ο πληθυσμός των εντόμων και να περιοριστεί η ζημιά. Στην περίπτωση του ωτιόρυγχου πρέπει να καλύπτονται με ψεκαστικό υγρό ο κορμός και οι βραχίονες για να εμποδιστεί η δίοδος του εντόμου στα δέντρα.

Ελαιώνες με μικρή ή μέτρια καρποφορία έχουν μεγαλύτερη ανάγκη προστασίας.

ΜΑΡΓΑΡΟΝΙΑ : (Palpita unionalis)

Διαπιστώσεις:  Οι συλλήψεις στο δίκτυο παγίδευσης δείχνουν σημαντική δραστηριότητα σε όλες τις ζώνες πρωιμότητας. Στις καλοκαιρινές γενιές οι προνύμφες εκτός από την ακραία βλάστηση προσβάλουν και τους πράσινους καρπούς κάνοντας ξηρά επιφανειακά φαγώματα ή βαθύτερα σπηλαιώδη φαγώματα που φτάνουν μέχρι τον πυρήνα. Η μαργαρόνια ζημειώνει την ανάπτυξη και τη διαμόρφωση των νεαρών δέντρων και των δέντρων με κλαδέμα ανανέωσης.

Οδηγίες:

• Σε όλες τις ζώνες πρωιμότητας συστήνεται κατά την περίοδο του καλοκαιριού συνεχής παρακολούθηση και προστασία της τρυφερής βλάστησης των νεαρών δενδρυλλίων σε νέους ελαιώνες και φυτώρια και των δέντρων με αυστηρά ανανεωτικά κλαδέματα με εγκεκριμένα σκευάσματα κατά των προνυμφών.  
• Η αντιμετώπιση πρέπει να γίνεται εγκαίρως γιατί οι προνύμφες προστατεύονται μέσα στα τυλιγμένα φύλλα και γίνονται περισσότερο ανθεκτικές στα εντομοκτόνα όσο μεγαλώνουν.  
• Σε μεγάλα παραγωγικά ελαιόδεντρα όταν εμφανίζονται εκτεταμένες προσβολές αντιμετωπίζονται ψεκάζοντας και τους λαίμαργους βλαστούς στη βάση των δέντρων.

ΚΗΚΙΔΟΜΥΓΑ ΤΩΝ ΒΛΑΣΤΩΝ: (Resseliella oleisuga)

Διαπιστώσεις: Δευτερεύον εχθρός της ελιάς, προσβάλει περιστασιακά κυρίως λεπτά κλαδιά. Οι προνύμφες βρίσκονται μέσα στο φλοιό σε ομάδες, τρέφονται και σχηματίζουν ομαδική στοά προκαλώντας σταδιακά μέσα στο καλοκαίρι ξηράνσεις στα προσβεβλημένα κλαδιά. Στο σημείο από όπου ξεκινάει η προσβολή παρατηρείται κοκκινωπός μεταχρωματισμός εξωτερικά στου φλοιού. Σταδιακά μέσα στο καλοκαίρι εμφανίζονται στα ελαιόδεντρα διάσπαρτες ξηράνσεις λεπτών κλαδιών συνήθως από προσβολές ξυλοφάγων εντόμων (σκολφτες) ή από τη μαργαρόνια ή από την κηκιδόμυγα των βλαστών. Η διάκριση των προσβολών της κηκιδόμυγας βασίζεται στο χαρακτηριστικό μεταχρωματισμό του φλοιού στη βάση της ξήρανσης και στην παρουσία ομάδας προνυμφών έντονου κίτρινο-πορτοκαλί χρώματος ακριβώς κάτω από το σημείο του μεταχρωματισμού.

Οδηγίες:

• Συστήνεται έλεγχος χαρακτηριστικών συμπτωμάτων προσβολής και έγκαιρη αφαίρεση, απομάκρυνση και καταστροφή των προσβεβλημένων ξηρών κλαδιών προτού τα εγκαταλείψουν οι αναπτυγμένες ώριμες προνύμφες για να διαχειμάσουν στο έδαφος.  
• Έντονες προσβολές καταστρέφουν τα νεαρά δέντρα. Σε δέντρα μεγαλύτερης ηλικίας αντιμετωπίζονται με κατάλληλο κλάδεμα.  
• Επεμβάσεις καταπολέμησης άλλων εντόμων αργά την άνοιξη περιορίζουν τα ακμαία της κηκιδόμυγας προτού γεννήσουν. Χημική αντιμετώπιση κατά των προνυμφών δεν έχει αποτέλεσμα γιατί αναπτύσσονται εσωτερικά του φλοιού.  
• Προληπτικά αποφεύγετε τραυματισμούς του φλοιού την άνοιξη που διευκολύνουν τις ωοτοκίες του εντόμου (καλλιεργητικά εργαλεία, μηχανήματα, κλάδεμα).