Φόμοψη στην αμυγδαλιά: Τι απαντά το ΥπΑΑΤ για τις κατ’ εξαίρεση εγκρίσεις φυτοπροστατευτικών

1,1K

Έντονος προβληματισμός επικρατεί στους αμυγδαλοπαραγωγούς για τις ζημιές από τη φόμοψη και άλλες ασθένειες που προσβάλλουν τις δενδρώδεις καλλιέργειες. Το ζήτημα τέθηκε στη Βουλή με ερώτηση του βουλευτή Σερρών της Ελληνικής Λύσης Κωνσταντίνου Μπούμπα, με τους παραγωγούς να ζητούν τη δυνατότητα κατ’ εξαίρεση χρήσης φυτοπροστατευτικών προϊόντων που δεν διαθέτουν πλέον άδεια χρήσης στη χώρα, ενώ για το ίδιο θέμα είχε ασχοληθεί και ο Τομεάρχης Αγροτικής Ανάπτυξης του κόμματος Καθηγητής Αλέξανδρος Παπαχατζής   

Το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, από την πλευρά του, επισημαίνει ότι η σχετική διαδικασία προβλέπεται από το ευρωπαϊκό και εθνικό θεσμικό πλαίσιο, αλλά μέχρι σήμερα δεν έχει κατατεθεί συγκεκριμένη αίτηση για τη φόμοψη στην αμυγδαλιά από τους προβλεπόμενους φορείς.

Τι προβλέπει το πλαίσιο για τις κατ’ εξαίρεση άδειες

Σύμφωνα με την απάντηση του υφυπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης Ιωάννη Ανδριανού, το άρθρο 53 του Κανονισμού (ΕΚ) 1107/2009 δίνει τη δυνατότητα στα κράτη-μέλη να επιτρέπουν, σε ειδικές περιπτώσεις, τη διάθεση ενός φυτοπροστατευτικού προϊόντος για περιορισμένη και ελεγχόμενη χρήση έως 120 ημέρες.

Προϋπόθεση είναι να υπάρχει κίνδυνος που δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί με άλλα εύλογα μέσα. Η ελληνική διαδικασία καθορίζεται από σχετική υπουργική απόφαση, η οποία ορίζει τις προϋποθέσεις, τα κριτήρια και τη διαδικασία υποβολής και εξέτασης των αιτήσεων.

Ποιοι μπορούν να υποβάλουν αίτηση

Η αίτηση για συγκεκριμένο φυτοπροστατευτικό προϊόν και συγκεκριμένη χρήση δεν μπορεί να γίνει απλώς μέσω ενός γενικού αιτήματος παραγωγών ή μιας πολιτικής πρωτοβουλίας.

Σύμφωνα με το ΥπΑΑΤ, αίτηση μπορούν να υποβάλουν ομάδες παραγωγών, οργανώσεις παραγωγών, ενώσεις οργανώσεων παραγωγών ή συνεταιρισμοί, καθώς και συγκεκριμένοι επαγγελματίες χρήστες που προβλέπονται από το ισχύον πλαίσιο.

Η αίτηση υποβάλλεται στη Διεύθυνση Προστασίας Φυτικής Παραγωγής του ΥπΑΑΤ και, όπου προβλέπεται, κοινοποιείται στις αρμόδιες ΔΑΟΚ.

Δεν έχει υποβληθεί μέχρι σήμερα συγκεκριμένο αίτημα για τη φόμοψη

Το Υπουργείο αναφέρει ότι μέχρι σήμερα δεν έχει υποβληθεί στην αρμόδια Διεύθυνση Προστασίας Φυτικής Παραγωγής αίτηση για κατ’ εξαίρεση άδεια φυτοπροστατευτικού προϊόντος για την αντιμετώπιση της φόμοψης ή άλλων ασθενειών στην αμυγδαλιά από κάποιον από τους προβλεπόμενους αιτούντες.

Ως εκ τούτου, η αρμόδια υπηρεσία δεν έχει ακόμη κληθεί να αξιολογήσει συγκεκριμένο προϊόν και συγκεκριμένη χρήση ως προς την πλήρωση των νόμιμων προϋποθέσεων.

Τι καταγράφει το Μπενάκειο στη Λάρισα

Σημαντικά στοιχεία περιλαμβάνει και η απάντηση του Μπενάκειου Φυτοπαθολογικού Ινστιτούτου για την κατάσταση στην Περιφερειακή Ενότητα Λάρισας.

Σύμφωνα με το Εργαστήριο Μυκητολογίας του ΜΦΙ, το 2026 η ασθένεια διαπιστώθηκε σε τέσσερα δείγματα, ένα από αμυγδαλιά και τρία από ροδακινιά στην Π.Ε. Λάρισας.

Το Ινστιτούτο διευκρινίζει, ωστόσο, ότι τα συγκεκριμένα στοιχεία αφορούν δείγματα που αποστέλλονται για διάγνωση και, επομένως, ενδέχεται να έχουν παρουσιαστεί τοπικά ή περιφερειακά προβλήματα τα οποία δεν αποτυπώνονται πλήρως στα δείγματα που έχουν αποσταλεί.

Πώς εξαπλώνεται η ασθένεια

Η λεγόμενη «φόμοψη» ή έλκος κλαδίσκων προκαλείται από τον ασκομύκητα Diaporthe amygdali, με συνώνυμα τα Fusicoccum amygdali και Phomopsis amygdali.

Το παθογόνο προσβάλλει, εκτός από την αμυγδαλιά, τη ροδακινιά, τη νεκταρινιά και τη δαμασκηνιά. Τα συμπτώματα εμφανίζονται κυρίως ως έλκη στους ετήσιους βλαστούς, τα οποία μπορούν να επεκταθούν στο εσωτερικό του βλαστού και να προκαλέσουν νέκρωση. Σε έντονες προσβολές μπορεί να νεκρωθεί το τμήμα του βλαστού πάνω από το έλκος.

Ιδιαίτερα ευαίσθητη η Ferragnes

Το ΜΦΙ επισημαίνει ότι οι ποικιλίες αμυγδαλιάς παρουσιάζουν διαφορετικό βαθμό ευπάθειας.

Η Ferragnes (Φυρανιά) συγκαταλέγεται στις ευπαθείς ποικιλίες, ενώ σε αυτοψίες που πραγματοποιήθηκαν στη Μαγνησία διαπιστώθηκε προσβολή και σε Guara και Ferraduel.

Αντίθετα, στην ποικιλία Texas, η οποία κατατάσσεται στις πολύ ανεκτικές ποικιλίες, δεν διαπιστώθηκαν συμπτώματα της ασθένειας ούτε απομονώθηκε ο μύκητας που την προκαλεί.

Η αντιμετώπιση απαιτεί συνδυασμό μέτρων

Το ΜΦΙ τονίζει ότι η αντιμετώπιση της ασθένειας δεν βασίζεται σε ένα μόνο μέτρο, αλλά στον συνδυασμό καλλιεργητικών και χημικών μέτρων.

Μεταξύ άλλων προτείνονται η χρήση ανθεκτικών ή ανεκτικών ποικιλιών, η απομάκρυνση και καταστροφή προσβεβλημένων βλαστών και κλάδων, το σωστό κλάδεμα, η απολύμανση των εργαλείων και η εφαρμογή φυτοπροστατευτικών επεμβάσεων στις κατάλληλες χρονικές περιόδους.

Το Ινστιτούτο υπογραμμίζει ότι τα καλλιεργητικά μέτρα πρέπει να εφαρμόζονται από όλους τους παραγωγούς μιας περιοχής, ώστε να περιορίζονται οι πηγές μολυσμάτων.

Ποια φυτοπροστατευτικά προϊόντα αναφέρονται

Σύμφωνα με το ΜΦΙ, τα διαθέσιμα φυτοπροστατευτικά προϊόντα στη χώρα για την αντιμετώπιση του Diaporthe amygdali στην αμυγδαλιά αφορούν εγκρίσεις σκευασμάτων με δραστικές ουσίες difenoconazole, captan, dithianon και azoxystrobin.

Παράλληλα, το Ινστιτούτο επισημαίνει ότι οι ψεκασμοί που πραγματοποιούνται στην αμυγδαλιά για μύκητες του γένους Monilinia έχουν δράση και κατά του D. amygdali, εφόσον εφαρμόζονται παράλληλα τα προβλεπόμενα καλλιεργητικά μέτρα.

Πρόταση μελέτης για την Π.Ε. Λάρισας

Το Μπενάκειο Φυτοπαθολογικό Ινστιτούτο αναφέρει ακόμη ότι έχει υποβάλει πρόταση μελέτης και διαχείρισης της ασθένειας στην Περιφερειακή Ενότητα Λάρισας και αναμένει την απόφαση.

Συμπερασματικά, το ΜΦΙ χαρακτηρίζει ως ορθολογική στρατηγική τη συνδυασμένη χρήση ανεκτικών και πολύ ανεκτικών ποικιλιών, αυστηρών καλλιεργητικών μέτρων και χημικής ή βιολογικής καταπολέμησης, με τη συνεργασία όλων των εμπλεκόμενων φορέων και των παραγωγών.

Η τελική απόφαση για τις κατ’ εξαίρεση άδειες ανήκει στο ΥπΑΑΤ

Το ΜΦΙ διευκρινίζει ότι οι κατ’ εξαίρεση εγκρίσεις διάρκειας έως 120 ημερών προβλέπονται από το άρθρο 53 του Κανονισμού 1107/2009 για επείγουσες ανάγκες φυτοπροστασίας.

Το ΥπΑΑΤ είναι η αρμόδια αρχή που λαμβάνει την τελική απόφαση για τη χορήγηση ή μη της κατά παρέκκλιση άδειας, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να ζητήσει τη γνωμοδότηση του ΜΦΙ για θέματα υπολειμμάτων και ασφάλειας του καταναλωτή.

Αναλυτικά η απάντηση του υφ. Αγροτικής Ανάπτυξης  Ιωάννη Ανδριανού:

Σχετικά με την παραπάνω Ερώτηση που κατέθεσε ο Βουλευτής κ. Κ. Μπούμπας, αναφορικά με τη δυνατότητα χορήγησης κατά παρέκκλιση άδειας διάθεσης στην αγορά φυτοπροστατευτικού προϊόντος για την αντιμετώπιση της φόμοψης (Fusicoccum amygdali) ή/και άλλων ασθενειών σε καλλιέργειες αμυγδαλιάς, επισημαίνονται τα ακόλουθα:

Σύμφωνα με το άρθρο 53 του Κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1107/2009, σε ειδικές περιπτώσεις ένα κράτος μέλος μπορεί να επιτρέψει, για χρονικό διάστημα που δεν υπερβαίνει τις εκατό είκοσι

(120) ημέρες, τη διάθεση στην αγορά φυτοπροστατευτικού προϊόντος για περιορισμένη και ελεγχόμενη χρήση, εφόσον το μέτρο αυτό κρίνεται αναγκαίο λόγω κινδύνου, ο οποίος δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί με άλλα εύλογα μέσα.

Οι αναγκαίες συμπληρωματικές διατάξεις για την εφαρμογή του άρθρου 53 στη χώρα μας καθορίζονται με την υπ’ αριθ. 5171/70387/15.5.2018 (Β΄1935) Υπουργική Απόφαση, όπως ισχύει, στην οποία προσδιορίζονται, μεταξύ άλλων, οι περιπτώσεις κινδύνου που δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί με άλλα εύλογα μέσα, οι όροι της περιορισμένης και ελεγχόμενης χρήσης, οι απαραίτητες προϋποθέσεις, η διαδικασία υποβολής και εξέτασης των αιτήσεων και τα κριτήρια λήψης της σχετικής απόφασης.

Ειδικότερα, κατά τα προβλεπόμενα στην ανωτέρω Υπουργική Απόφαση, αίτηση για τη χορήγηση κατά παρέκκλιση άδειας για συγκεκριμένο φυτοπροστατευτικό προϊόν δύναται να υποβληθεί από ομάδες παραγωγών, οργανώσεις παραγωγών, ενώσεις οργανώσεων παραγωγών ή συνεταιρισμούς παραγωγών φυτικών προϊόντων που δραστηριοποιούνται στη χώρα, καθώς και από συγκεκριμένους επαγγελματίες χρήστες (το ισχύον κανονιστικό πλαίσιο δεν προβλέπει χορήγηση μίας τέτοιας άδειας απλώς κατόπιν γενικού αιτήματος παραγωγών ή πολιτικής πρωτοβουλίας). Η αίτηση υποβάλλεται στη Διεύθυνση Προστασίας Φυτικής Παραγωγής του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων και, στις προβλεπόμενες περιπτώσεις, κοινοποιείται στις αρμόδιες Διευθύνσεις Αγροτικής Οικονομίας και Κτηνιατρικής (ΔΑΟΚ), οι οποίες ενημερώνουν την αρμόδια Υπηρεσία σχετικά με την ύπαρξη και τη σημαντικότητα του επικαλούμενου κινδύνου, καθώς και τη δυνατότητα εφαρμογής μη χημικών μεθόδων αντιμετώπισής του.

Μέχρι σήμερα, δεν έχει υποβληθεί στην αρμόδια Διεύθυνση Προστασίας Φυτικής Παραγωγής σχετική αίτηση για τη χορήγηση κατά παρέκκλιση άδειας φυτοπροστατευτικού προϊόντος για την αντιμετώπιση της φόμοψης (Fusicoccum amygdali) ή/και άλλων ασθενειών στην αμυγδαλιά, από Αγροτικό Συνεταιρισμό, Ομάδα ή Οργάνωση Παραγωγών ή άλλον από τους προβλεπόμενους στην ανωτέρω Υπουργική Απόφαση αιτούντες.

Ως εκ τούτου, η προαναφερθείσα αρμόδια Διεύθυνση του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων δεν έχει, μέχρι σήμερα, κληθεί να αξιολογήσει συγκεκριμένο αίτημα ως προς τη συνδρομή των προϋποθέσεων του άρθρου 53 του Κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1107/2009 και της σχετικής Υπουργικής Απόφασης.

Σε περίπτωση υποβολής σχετικής αίτησης για συγκεκριμένο φυτοπροστατευτικό προϊόν και συγκεκριμένη χρήση, αυτή θα εξεταστεί από την Υπηρεσία μας σύμφωνα με την προβλεπόμενη διαδικασία και βάσει των στοιχείων και της τεκμηρίωσης που θα υποβληθούν, προκειμένου να διαπιστωθεί, εάν συντρέχουν οι νόμιμες προϋποθέσεις για τη χορήγηση της αιτούμενης κατά παρέκκλιση άδειας.

Ως προς τα θέματα που θίγονται στην Ερώτηση και άπτονται των αρμοδιοτήτων του Μ.Φ.Ι. (Μπενάκειο Φυτοπαθολογικό Ινστιτούτο), διαβιβάζουμε το υπ’ αριθμ. πρωτ. 3241/17-8-2026 σχετικό έγγραφο του εν λόγω Οργανισμού.

Αναλυτικά, ολόκληρη η απάντηση του Γενικού Διευθυντή του Μπενάκειου Φυτοπαθολογικού Ινστιτούτου Δρ Π. Μυλωνά:

«Σε απάντηση του ανωτέρω σχετικού ηλεκτρονικού σας μηνύματος και αναφορικά με τις επιπτώσεις που έχει η ασθένεια “έλκος κλαδίσκων” («φόμοψη») καθώς και δευτερευόντως άλλων ασθενειών στην καλλιέργεια κυρίως της αμυγδαλιάς στην Περιφερειακή Ενότητα Λάρισας, θα θέλαμε να σας ενημερώσουμε για τα κάτωθι:

Σύμφωνα με τα στοιχεία του Εργαστηρίου Μυκητολογίας του ΜΦΙ η ασθένεια το 2026 έχει διαπιστωθεί σε τέσσερα δείγματα (ένα αμυγδαλιάς και τρία ροδακινιάς) από την Π.Ε. Λάρισας. Διευκρινίζουμε ωστόσο ότι τα στοιχεία προέρχονται από δείγματα που αποστέλνονται στο Ινστιτούτο στα πλαίσια της διάγνωσης από Δημόσιες Υπηρεσίες (Διευθύνσεις Αγροτικής Οικονομίας & Κτηνιατρικής Περιφερειακών Ενοτήτων, Περιφερειακά Κέντρα Προστασίας Φυτών Ποιοτικού & Φυτοϋγειονομικού Ελέγχου του ΥπΑΑΤ, κλπ), Ομάδες Παραγωγών, Συνεταιρισμούς, Γεωπόνους ελεύθερους επαγγελματίες, παραγωγούς και ιδιώτες. Το παραπάνω συνεπάγεται ότι πιθανόν να έχουν παρουσιασθεί τοπικά ή περιφερειακά προβλήματα στην καλλιέργεια από το παθογόνο και να μην έχει σταλθεί δείγμα στο Ινστιτούτο λόγω του ότι η ασθένεια προκαλεί πολύ χαρακτηριστικά συμπτώματα.

Η ασθένεια “έλκος κλαδίσκων” προκαλείται από τον ασκομύκητα Diaporthe amygdali (συν. Fusicoccum amygdali, Phomopsis amygdali). Το παθογόνο, εκτός από την αμυγδαλιά προσβάλλει τη ροδακινιά, νεκταρινιά και δαμασκηνιά. Τα συμπτώματα της ασθένειας εμφανίζονται κυρίως με τη μορφή ελκών στους ετήσιους βλαστούς. Τα έλκη εμφανίζονται την άνοιξη υπό μορφή νέκρωσης του φλοιού γύρω από τους οφθαλμούς με την πάροδο όμως του χρόνου επεκτείνονται στο εσωτερικό του βλαστού προκαλώντας καστανό μεταχρωματισμό και νέκρωση του ξύλου.

Σε έντονες προσβολές το τμήμα του βλαστού πάνω από το έλκος νεκρώνεται. Συχνά στους προσβεβλημένους βλαστούς παρατηρείται έκκριση κόμμεος. Συμπτώματα μπορεί να εμφανιστούν στα φύλλα και τους καρπούς. Το παθογόνο διαχειμάζει πάνω στα έλκη με τη μορφή πυκνιδίων ή μυκηλίου. Τα μολύσματα του μύκητα (πυκνιδιοσπόρια) διασπείρονται σε σχετικά μικρές αποστάσεις (εντός του οπωρώνα ή μεταξύ γειτονικών οπωρώνων) με τα σταγονίδια της βροχής και σε μεγαλύτερες αποστάσεις όταν η βροχή συνοδεύεται από άνεμο.

Οι μολύνσεις των δένδρων γίνονται μέσω πληγών (π.χ. ουλές φύλλων, τομές κλαδέματος, κλπ) ή μέσω των οφθαλμών. Τα σπόρια του μύκητα μπορούν να βλαστήσουν σε θερμοκρασίες 5-36 °C (άριστη θερμοκρασία 27-29 °C) παρουσία υψηλής υγρασίας.

Εφόσον επικρατούν ευνοϊκές συνθήκες (υγρός και βροχερός καιρός) τα δένδρα είναι ευπαθή στις μολύνσεις καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους. Συνήθως όμως οι μολύνσεις των δένδρων και η εξάπλωση της ασθένειας λαμβάνουν χώρα την άνοιξη και το φθινόπωρο. Η ασθένεια έχει συνήθως ένα κύκλο κατά τη διάρκεια του έτους εκτός αν οι περιβαλλοντικές συνθήκες είναι ιδιαίτερα ευνοϊκές, οπότε παρατηρείται και δευτερεύων κύκλος με αποτέλεσμα η ασθένεια να λαμβάνει μορφή επιδημίας. Οι ποικιλίες αμυγδαλιάς εμφανίζουν διαφορετικό βαθμό ευπάθειας στις μολύνσεις του παθογόνου με την ποικιλία Ferragnes («φυρανιά») να ανήκει στις ευπαθείς.

Η αντιμετώπιση της ασθένειας στηρίζεται στο συνδυασμό καλλιεργητικών και χημικών μέτρων, ιδιαίτερα όταν οι συνθήκες είναι ευνοϊκές για την εμφάνιση και εξάπλωση της ασθένειας. Τα καλλιεργητικά μέτρα αποβλέπουν κυρίως στον περιορισμό των πηγών πρωτογενών μολυσμάτων μέσα στον οπωρώνα.

Σύμφωνα με στοιχεία της διεθνούς βιβλιογραφίας, σε οπωρώνες με ιστορικό της ασθένειας ή σε περιοχές και έτη όπου επικρατούν ευνοϊκές για την ασθένεια περιβαλλοντικές συνθήκες ή όταν καλλιεργούνται ποικιλίες ευπαθείς στην ασθένεια (π.χ. Ferragnes), η εφαρμογή φυτοπροστατευτικών προϊόντων δεν έχει ικανοποιητικά αποτελέσματα, ιδίως όταν αυτά εφαρμόζονται μετά την εμφάνιση των πρώτων συμπτωμάτων.

Πιο συγκεκριμένα για την αντιμετώπιση της ασθένειας συνιστάται η συνδυασμένη εφαρμογή των παρακάτω μέτρων:

• Χρησιμοποίηση ποικιλιών αμυγδαλιάς ανθεκτικών στην ασθένεια.

• Αποφυγή καλλιέργειας ευπαθών ξενιστών (αμυγδαλιά, ροδακινιά, κλπ) σε πολύ υγρές περιοχές.

• Αφαίρεση, συλλογή και καταστροφή με φωτιά των προσβεβλημένων βλαστών και κλάδων. Η αφαίρεση των βλαστών και κλάδων θα πρέπει να γίνεται με τμήμα υγιούς ιστού μήκους περίπου 15-20 cm. Το μέτρο αυτό για να είναι αποτελεσματικό θα πρέπει να εφαρμόζεται κάθε χρόνο αμέσως μετά τη συγκομιδή κι από όλους τους παραγωγούς της περιοχής.

• Κλάδεμα πρώτα των υγιών δένδρων κι έπειτα των προσβεβλημένων.

• Κλάδεμα κατά τη διάρκεια στεγνού καιρού κι αποφυγή δημιουργίας μεγάλων τομών κλαδέματος. Σε περίπτωση δημιουργίας μεγάλων τομών

κλαδέματος προστασία τους με προστατευτικά πληγών που κυκλοφορούν στο εμπόριο για το σκοπό αυτό.

• Συλλογή των υπολειμμάτων κλαδέματος και καταστροφή με φωτιά. Το μέτρο αυτό για να είναι αποτελεσματικό θα πρέπει να εφαρμόζεται από όλους τους παραγωγούς της περιοχής.

• Απολύμανση των εργαλείων κλαδέματος με κατάλληλο απολυμαντικό. Η εργασία αυτή θα πρέπει να επαναλαμβάνεται πολλές φορές κατά τη διάρκεια του κλαδέματος.

• Εφαρμογή 2-3 ψεκασμών το φθινόπωρο κατά την περίοδο πτώσης των φύλλων οι οποίοι θα πρέπει να επαναλαμβάνονται αμέσως μετά το κλάδεμα καθώς και την άνοιξη κατά την περίοδο έκπτυξης της νέας βλάστησης. Ένας επιπλέον ψεκασμός συνιστάται να γίνεται μετά τη συγκομιδή με σκοπό την προστασία των πληγών, ιδίως αν η συγκομιδή γίνεται με μηχανικά μέσα. Σημειώνεται ότι ο αριθμός των ψεκασμών και η χρονική περίοδος εφαρμογής τους είναι ενδεικτικοί και θα πρέπει να καθορίζονται με βάση τις περιβαλλοντικές συνθήκες και ιδιαίτερα την εποχή και τη διάρκεια των βροχοπτώσεων. Οι συγκεκριμένοι ψεκασμοί για να είναι αποτελεσματικοί θα πρέπει να εφαρμόζονται από όλους τους παραγωγούς της περιοχής.

Επιπλέον, σας ενημερώνουμε ότι οι ψεκασμοί που γίνονται στην καλλιέργεια της αμυγδαλιάς στη Χώρα μας για την αντιμετώπιση μυκήτων του γένους Monilinia έχουν δράση και εναντίον του μύκητα D. amygdali, εφόσον παράλληλα εφαρμόζονται και τα παραπάνω αναφερόμενα καλλιεργητικά μέτρα.

Πέραν των προαναφερθέντων, επιστήμονες του ΜΦΙ έκαναν επιτόπιες αυτοψίες σε αγρούς στην Π.Ε Μαγνησίας το καλοκαίρι του 2022, μετά από πρόσκληση τοπικών φορέων, και τα αποτελέσματα της αυτοψίας συνοψίζονται ως κάτωθι:

Η εργαστηριακή εξέταση των δειγμάτων αμυγδαλιάς που λήφθηκαν από τους αμυγδαλεώνες του Α.Σ. Καναλιών Μαγνησίας συμφωνούν με αυτά των πειραματικών δεδομένων δημοσιεύσεων. Συγκεκριμένα η επικρατούσα της περιοχής ποικιλία αμυγδαλιάς Ferragnes, από της οποίας τα δείγματα απομονώθηκε ο μύκητας D. amygdali, ανήκει στις πολύ ευαίσθητες ποικιλίες όσον αφορά στην προσβολή της από το παθογόνο, είναι μέτριας πρωιμότητας άνθησης και ωρίμανσης του καρπού.

Η ποικιλία Guara, στην οποία επίσης διαπιστώθηκε προσβολή από το εν λόγω παθογόνο ανήκει στις ευαίσθητες ποικιλίες, είναι μέτριας πρωιμότητας άνθησης και πρώιμης ωρίμανσης του καρπού. Η ποικιλία Ferraduel, στην οποία διαπιστώθηκε προσβολή από το παθογόνο ανήκει στις μέτρια ανεκτικές ποικιλίες και είναι μέτριας πρωιμότητας άνθησης και πρώιμης ωρίμανσης του καρπού.

Στην ποικιλία Texas η οποία κατατάσσεται στις πολύ ανεκτικές ποικιλίες, δε διαπιστώθηκαν συμπτώματα της ασθένειας «έλκος κλαδίσκων» και δεν απομονώθηκε ο μύκητας που την προκαλεί, σε συμφωνία και πάλι με ισπανική μελέτη κατάταξης των ποικιλιών.

Σε αυτό το σημείο θα θέλαμε να αναφέρουμε ότι το ΜΦΙ έχει υποβάλει πρόταση μελέτης και διαχείρισης της ασθένειας στην Περιφερειακή Ενότητα Λάρισας και αναμένει την απόφαση.

Συμπερασματικά πρέπει να τονιστεί ότι ο συνδυασμός όλων των μέσων, ήτοι γενετικό υλικό ανεκτικών και πολύ ανεκτικών ποικιλιών, αυστηρά καλλιεργητικά μέτρα και χημική/βιολογική καταπολέμηση σε όλα τα δένδρα των αμυγδαλεώνων

σε μια περιοχή αποτελεί τη μόνη ορθολογική στρατηγική διαχείρισης του προβλήματος, με τη συνεργασία όλων των σχετικών με τη Φυτοπροστασία φορέων με τους παραγωγούς.

Όσον αφορά στην αντιμετώπιση του μύκητα Diaporthe amygdali, τα διαθέσιμα φυτοπροστατευτικά προϊόντα στη χώρα μας αφορούν εγκρίσεις σκευασμάτων με τις δραστικές ουσίες difenoconazole, captan, dithianon και azoxystrobin στην καλλιέργεια της αμυγδαλιάς.

Σχετικά με την κατ’ εξαίρεση έγκριση φυτοπροστατευτικών σκευασμάτων σας ενημερώνουμε για τα εξής: Σύμφωνα με το Άρθρο 53 του Ευρωπαϊκού Κανονισμού 1107/2009 παρέχεται το δικαίωμα στα Κράτη Μέλη να χορηγούν τις λεγόμενες κατά παρέκκλιση άδειες διάθεσης φυτοπροστατευτικών προϊόντων διάρκειας 120 ημερών, για την αντιμετώπιση επειγουσών αναγκών φυτοπροστασίας. Οι σχετικές εγκρίσεις στη χώρα μας δίνονται από το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων (ΥπΑΑΤ), το οποίο σε ορισμένες περιπτώσεις δύναται να ζητήσει τη γνωμοδότηση του Μπενακείου Φυτοπαθολογικού Ινστιτούτου αναφορικά με τα υπολείμματα και την ασφάλεια στον καταναλωτή από τη χρήση του κάθε σκευάσματος για το οποίο ζητείται η κατά παρέκκλιση άδεια σε συγκεκριμένη καλλιέργεια. Ωστόσο, ανεξαρτήτως εισήγησης του ΜΦΙ, το ΥπΑΑΤ είναι η αρμόδια αρχή, η οποία λαμβάνει την τελική απόφαση χορήγησης ή μη της κατά παρέκκλιση άδειας κυκλοφορίας φυτοπροστατευτικών σκευασμάτων.»

Νωρίτερα το Thessalikigi.gr, έγραφε:

Παπαχατζής από το Συκούριο: Η Φόμοψη ίσως δεν είναι η μοναδική απειλή για την αμυγδαλιά