Ιστορική απόφαση για τον ελληνικό αμπελώνα

Μιας καθοριστικής σημασίας απόφαση για την εξάπλωση όλων των ελληνικών ποικιλιών οινοποιίας, σε ολόκληρη την ελληνική επικράτεια, εξέδωσε το ΥΠΑΤΤ με το υπ’ αριθμόν ΦΕΚ Β 2265/ 9-5-2025, σχετικό με την ταξινόμηση οινοποιήσιμων ποικιλιών αμπέλου και ποικιλιών σταφιδοποιίας.

Για τις ανάγκες ταξινόμησης των ελληνικών οινοποιήσιμων ποικιλιών αμπέλου της απόφασης, όπως είχαν ζητήσει οι φορείς του κλάδου, καθορίζεται ως Ενιαίο Αμπελουργικό Διαμέρισμα (ΕΑΔ) το ΣΥΝΟΛΟ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΕΠΙΚΡΑΤΕΙΑΣ (στο οποίο μπορούν να φυτεύονται όλες οι ελληνικές ποικιλίες) , ΠΛΗΝ ΤΟΥ ΑΜΠΕΛΟΥΡΓΙΚΟΥ ΔΙΑΜΕΡΙΣΜΑΤΟΣ ΚΥΚΛΑΔΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΠΟΙΚΙΛΙΩΝ ΚΟΡΙΝΘΙΑΚΗ Ν ΚΑΙ ΣΟΥΛΤΑΝΙΝΑ Β, οι οποίες δύναται να καλλιεργούνται μόνο στις Περιφερειακές Ενότητες στις οποίες καλλιεργούντο μέχρι σήμερα. Στο ΕΑΔ ταξινομούνται οι ελληνικές οινοποιήσιμες ποικιλίες αμπέλου που είναι εγγεγραμμένες στον Εθνικό Κατάλογο.

Δεν ισχύει το ίδιο για τις ξενικές οινοποιήσιμες ποικιλίες, οι οποίες ταξινομούνται όπως προβλεπόταν από την προηγούμενη απόφαση ταξινόμησης ανά Περιφερειακή Ενότητα σύμφωνα με τον τίτλο ΙΙΙ του παραρτήματος της νέας απόφασης.

Για την προστασία των οριοθετημένων περιοχών παραγωγής αμπελοοινικών προϊόντων με Προστατευόμενη Ονομασία Προέλευσης (ΠΟΠ) ή με Προστατευόμενη Γεωγραφική Ένδειξη (ΠΓΕ), κάθε ενδιαφερόμενη αναγνωρισμένη ομάδα παραγωγών σύμφωνα με το άρθρο 33 του Καν (ΕΕ) 2024/1143 ή, εφόσον τέτοια ομάδα δεν υφίσταται, η Εθνική Διεπαγγελματική Οργάνωση Αμπέλου και Οίνου (ΕΔΟΑΟ), ΔΥΝΑΝΤΑΙ ΝΑ ΑΙΤΗΘΟΥΝ ΣΤΗΝ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΤΟΥ ΥΠΑΑΤ ΕΞΑΙΡΕΣΕΙΣ ΦΥΤΕΥΣΕΩΝ ΓΙΑ ΣΥΓΚΕΚΡΙΜΕΝΕΣ ΑΜΠΕΛΟΥΡΓΙΚΕΣ ΖΩΝΕΣ ΠΟΠ ή ΠΓΕ, σε περίπτωση που τεκμηριώνεται σημαντικός κίνδυνος υποτίμησης ή κατάχρησης της φήμης των εν λόγω ΠΟΠ ή ΠΓΕ.

Κατά συνέπεια ουσιαστικά μέσω ΕΔΟΑΟ (σ.σ. δεν έχουν ακόμη αναγνωρισθεί Ομάδες Παραγωγών του άρθρου 33 του ΚΑΝ(ΕΚ) 2024/1143) και των φορέων που την απαρτίζουν (ΚΕΟΣΟΕ, ΣΕΟ), μπορεί να κατατεθεί αίτημα εξαίρεσης στο ΥΠΑΤΤ, στην περίπτωση παραδείγματος χάριν, που εγκαθίστανται (πάντα ελληνικές) ποικιλίες σε μια ζώνη ΠΟΠ σε τέτοια έκταση που κινδυνεύει η ποσοτική επάρκεια της ποικιλίας από την οποία παράγεται ο συγκεκριμένος οίνος ΠΟΠ.

Κατά τ’ άλλα, η απόφαση παρέχει πλέον την ευχέρεια στους αμπελουργούς και τους οινοποιούς να φυτεύουν, όποια ελληνική ποικιλία επιθυμούν, με την προϋπόθεση ότι έχει διασφαλισθεί η ζήτηση και η εμπορευσιμότητα της ποικιλίας.

Όσον αφορά τη τροποποίηση της ποικιλιακής σύνθεσης των υφιστάμενων  οίνων ΠΟΠ και ΠΓΕ, η διαδικασία παραμένει αμετάβλητη, συνεπώς οι ενδιαφερόμενοι οινοποιοί, θα πρέπει να καταθέσουν αίτημα τροποποίησης στην οικεία ΔΑΟΚ, ώστε μετά από έγκριση της Κεντρικής Επιτροπής Προστασίας Οινοπαραγωγής (ΚΕΠΟ), που έχει εισηγητικό ρόλο στον υπουργό ΥΠΑΤΤ, ο τελευταίος να εκδώσει υπουργική απόφαση.

Η διαδικασία αυτή δεν ισχύει για τους ποικιλιακούς οίνους ή για τους οίνους χωρίς Γεωγραφική Ένδειξη με αποτέλεσμα, εφόσον φυτευθούν ελληνικές ποικιλίες σε οποιαδήποτε περιοχή της Ελλάδας, να μπορούν να κυκλοφορήσουν στο εμπόριο χωρίς περαιτέρω έγκριση.

Τέλος μια σημαντική επιπρόσθετη  διάσταση που επιφέρει η νέα απόφαση ταξινόμησης, είναι ότι οι ελληνικές ποικιλίες μπορούν να διαδραματίσουν βελτιωτικό ρόλο στους χαρακτήρες ήδη κυκλοφορούντων ή νέων οίνων.