Καθυστερημένη η ανθοφορία της ελιάς στη Θεσσαλία

Η έναρξη της ανθοφορίας της ελιάς καταγράφεται στις παραθαλάσσιες περιοχές της Κεντρικής Ελλάδας, με τις γεωπονικές υπηρεσίες να επισημαίνουν σημαντική καθυστέρηση σε σχέση με την περσινή περίοδο. Οι ασταθείς καιρικές συνθήκες του Απριλίου και οι χαμηλές θερμοκρασίες μέχρι τις αρχές Μαΐου επηρέασαν έντονα τη φυσιολογική εξέλιξη της καλλιέργειας, δημιουργώντας διαφορετική εικόνα ακόμη και μεταξύ γειτονικών ελαιώνων.

Παράλληλα, ιδιαίτερη προσοχή συνιστάται στους παραγωγούς για τη διαχείριση του πυρηνοτρήτη, καθώς οι ειδικοί τονίζουν ότι οι επεμβάσεις αυτή την περίοδο δεν είναι πάντα αναγκαίες και μπορεί να επιβαρύνουν άσκοπα το κόστος παραγωγής και το οικοσύστημα των ελαιώνων.

  Πιο αναλυτικά, σε δελτίο γεωργικών προειδοποιήσεων του Περιφερειακού Κέντρου Προστασίας Φυτών, Ποιοτικού και Φυτοϋγειονομικού Ελέγχου του ΥΠΑΑΤ στο Βόλο, αναφέρονται τα εξής:

ΑΝΘΟΦΟΡΙΑ

Στις παραθαλάσσιες περιοχές η ανθοφορία της ελιάς μόλις έχει ξεκινήσει. Σε ελαιώνες μεγαλύτερου υψομέτρου οι ταξιανθίες έχουν ακόμη κλειστά άνθη και η ωριμότητά τους εξαρτάται από το υψόμετρο και την απόσταση από τη θάλασσα. Σε σχέση με πέρυσι η ανθοφορία της ελιάς είναι πιο όψιμη κατά 10-12 μέρες περίπου. Αυτή η καθυστέρηση οφείλεται στις έντονα ασταθείς καιρικές συνθήκες όλον τον Απρίλιο μέχρι και τις αρχές Μαΐου, με βροχές και κυρίως σημαντικά χαμηλές για την περίοδο αυτή θερμοκρασίες.

Όσον αφορά το μέγεθος της ανθοφορίας των ελαιώνων σε μια τόσο μεγάλη ελαιοκομική περιοχή όπως αυτή της Κεντρικής Ελλάδας (ν. Φθιώτιδας και νομοί της Θεσσαλίας), εκείνο που μπορεί να πει κάποιος είναι ότι αυτό εξαρτάται από την 1) περιοχή, 2) τις κλιματικές συνθήκες, 3) τον τρόπο καλλιέργειας των ελαιώνων και 4) φυσικά το φαινόμενο της παρενιαυτοφορίας, το οποίο χαρακτηρίζει σε σημαντικό βαθμό την ελιά. Έτσι, σε μία ελαιοκομική περιφέρεια η ποσότητα της ανθοφορίας μεταξύ των ελαιώνων διαφέρει συχνά σημαντικά. Άλλωστε, το φαινόμενο αυτό συχνά παρατηρείται ακόμη και σε γειτονικά δένδρα στον ελαιώνα.

ΠΥΡΗΝΟΤΡΗΤΗΣ

Σε συνέχεια των όσων αναφέρθηκαν στο προηγούμενο δελτίο 3/30.04.2026 οι καλλιεργητές (συμβατικής ή βιολογικής καλλιέργειας) καλό είναι να παρακολουθούν τις συλλήψεις των ακμαίων πυρηνοτρήτη στις φερομονικές παγίδες και να προβληματίζονται μόνο στην περίπτωση που η ανθοφορία είναι φτωχή και ταυτόχρονα οι συλλήψεις στις φερομονικές παγίδες είναι σταθερά πολύ υψηλές. Υπό άλλες συνθήκες δεν συνιστάται καμία επέμβαση εναντίον του πυρηνοτρήτη σε αυτή τη γενιά. Μία τέτοια επέμβαση θα ανεβάσει άσκοπα το κόστος παραγωγής και στην περίπτωση που για αυτή χρησιμοποιηθούν πυρεθροειδή εντομοκτόνα, θα προκληθεί μεγάλη ζημιά στην ωφέλιμη εντομοπανίδα (παρασιτοειδή και αρπακτικά έντομα) που παρασιτούν αυτή την εποχή τους εχθρούς της ελιάς. Άλλωστε, η ζημιά που προκαλούν στην παραγωγή οι προνύμφες της ανθόβιας γενιάς του πυρηνοτρήτη είναι κατά κανόνα μικρής οικονομικής σημασίας, αφού ένα ποσοστό 3-5% των ανθέων θεωρείται αρκετό για να δώσει μία ικανοποιητική παραγωγή.

Επίσης, μία ή περισσότερες χημικές ή μικροβιακές επεμβάσεις εναντίον της ανθόβιας γενιάς, παρά τη σημαντική μείωση του πληθυσμού των προνυμφών που μπορούν να επιφέρουν, δεν έχει αποδειχθεί ότι μπορούν να προστατεύσουν τον ελαιόκαρπο από την προσβολή της επακόλουθης καρπόβιας γενεάς. Αυτό σημαίνει ότι μείωση, έστω και σημαντική, του πληθυσμού του εντόμου στην ανθόβια γενιά, δεν σημαίνει πάντα ότι ο πληθυσμός του εντόμου στην επόμενη καρποφάγο γενεά θα είναι μικρός ή μικρότερος από εκείνον της ανθόβιας.

Αρσενικά ακμαία πυρηνοτρήτη σε φαιρομονική παγίδα

Αντιθέτως, η καρπόβια γενιά του πυρηνοτρήτη που ακολουθεί είναι πολύ επικίνδυνη για την παραγωγή, διότι τότε δεν υπάρχει πλέον κανένα όριο ανοχής στη ζημιά από τις προνύμφες του εντόμου.

Σε αυτή τη γενιά η παρακολούθηση της πτήσης του εντόμου πρέπει να είναι επιμελής και οι επεμβάσεις απόλυτα στοχευμένες, λόγω και της ιδιαίτερης τροφικής συμπεριφοράς που επιδεικνύουν οι προνύμφες του πυρηνοτρήτη.