Οδηγίες ΥΠΑΑΤ για τη διαχείριση κατασχεμένων τροφίμων ζωικής προέλευσης

Η Γενική Διεύθυνση Κτηνιατρικής του ΥΠΑΑΤ, μέσω εγγράφου της, παρέχει οδηγίες ως προς τη διαχείριση κατασχεμένων τροφίμων ζωικής προέλευσης.

Σε περιπτώσεις κατασχεμένων τροφίμων ζωικής προέλευσης (ν.4235/2014, άρθρο 7, παρ.13), τα οποία αποσύρονται από την ανθρώπινη κατανάλωση και χαρακτηρίζονται ως ζωικά υποπροϊόντα για εμπορικούς λόγους (π.χ. ελαττωματική συσκευασία) ή λόγους ασφάλειας τροφίμων (π.χ. ανίχνευση απαγορευμένων ουσιών ή παρουσία μικροβιακού παράγοντα ή καταλοίπων σε συγκεντρώσεις που υπερβαίνουν τα νομοθετημένα όρια), η διαδικασία που ακολουθείται, προκειμένου τα κατασχεμένα τρόφιμα να αποσταλούν σε εγκεκριμένη μονάδα διαχείρισης ζωικών υποπροϊόντων, σε εφαρμογή του άρθρου 7 (13) του νόμου, ν.4235/2014, είναι:

α) η αρμόδια αρχή ελέγχου συντάσσει την άδεια διακίνησης (σύμφωνα με το υπόδειγμα 5 της ΥΑ 673/141426/2014) καταγράφοντας τα κατασχεμένα είδη και την κατηγορία κινδύνου που αυτά ανήκουν (Καν. 1069/2009, άρθρα 8, 9 και 10), καθώς και τον πρώτο εγκεκριμένο/καταχωρημένο προορισμό αυτών (που μπορεί να είναι και η μονάδα ενδιάμεσου χειρισμού). Επισημαίνεται ότι το όχημα μεταφοράς και η μονάδα διαχείρισης προορισμού θα πρέπει να διαθέτουν κτηνιατρική έγκριση/καταχώρηση για τη συγκεκριμένη κατηγορία υλικών που παραλαμβάνουν. Η άδεια διακίνησης αποστέλλεται στον υπεύθυνο της επιχείρησης τροφίμων και στην αρμόδια αρχή του πρώτου εγκεκριμένου/καταχωρημένου προορισμού των κατασχεμένων (εάν η αρμόδια αρχή ελέγχου είναι διαφορετική από την αρμόδια αρχή προορισμού).

β) ο υπεύθυνος της επιχείρησης τροφίμων στην οποία ανήκουν τα κατασχεμένα (αποστολέας), πριν την αποστολή τους προς διαχείριση, συμπληρώνει, εκδίδει και υπογράφει το εμπορικό έγγραφο (σύμφωνα με το υπόδειγμα που βρίσκεται στο Παράτημα IV της ΥΑ 612/118658/2020 για εντός της χώρας μεταφορές). Είναι επίσης υπόχρεος από το νόμο για την αποστολή του υπογεγραμμένου/εγκεκριμένου, από όλους τους εμπλεκόμενους (αποστολέα, μεταφορέα, παραλήπτη και αρμόδια αρχή προορισμού), εμπορικού εγγράφου στην αρμόδια αρχή ελέγχου (εγκύκλιος ΕΦΕΤ με αρ.πρωτ.13237/1.8.2014).

γ) ο υπεύθυνος της μονάδας διαχείρισης (παραλήπτης) που παραλαμβάνει τα κατασχεμένα, υπογράφει το εμπορικό έγγραφο, το οποίο στη συνέχεια εγκρίνεται από την τοπική αρμόδια αρχή προορισμού. Το υπογεγραμμένο και εγκεκριμένο εμπορικό έγγραφο αποστέλλεται στον υπεύθυνο της επιχείρησης τροφίμων. Επισημαίνεται ότι το πρακτικό παράδοσης-παραλαβής που βρίσκεται στην άδεια διακίνησης αντικαθίσταται από το ανωτέρω εμπορικό έγγραφο.

δ) η αρμόδια αρχή προορισμού (ΔΑΟΚ), υπογράφει και σφραγίζει το εμπορικό έγγραφο, το οποίο και επιστρέφει στον υπεύθυνο της μονάδας διαχείρισης (γ).

Επιπλέον των ανωτέρω και σε απάντηση του με αρ. πρωτ. 30386/30.1.2026 εγγράφου του Τμήματος Κτηνιατρικής της ΔΑΟΚ ΠΕ Αρκαδίας, επισημαίνεται ότι: Οι εγκεκριμένες μονάδες ενδιάμεσου χειρισμού ή αποθήκευσης ΖΥΠ δύνανται να αποτελούν επιτρεπόμενο προορισμό για τα κατασχεμένα τρόφιμα με την προϋπόθεση ότι η έγκρισή τους αφορά τη συγκεκριμένη κατηγορία που παραλαμβάνουν. Η απόφαση για την περαιτέρω διαχείριση των κατασχεμένων τροφίμων αποτελεί ευθύνη της πρώτης εγκεκριμένης εγκατάστασης παραλαβής, ανάλογα με την κατηγορία κινδύνου και το είδος τροφίμου. Οι ενέργειες μετά την κατάσχεση, που τεκμηριώνουν την «εποπτεία της κατά τόπο αρμόδιας αρχής» του άρθρου 7 (13) του νόμου, ν.4235/2014, είναι:

Η αρμόδια αρχή ελέγχου

1) εξασφαλίζει την ορθή διαχείριση των κατασχεμένων με τη συμπλήρωση της σχετικής άδειας διακίνησης.

2) παραλαμβάνει το υπογεγραμμένο/εγκεκριμένο (από αποστολέα, μεταφορέα, παραλήπτη και αρμόδια αρχή προορισμού) εμπορικό έγγραφο από τον υπεύθυνο της επιχείρησης τροφίμων, όπως έχει ήδη αναφερθεί στο σημείο β) ως τεκμηρίωση της ορθής διαχείρισης των κατασχεμένων.

Η αρμόδια αρχή προορισμού

1) εξασφαλίζει την παραλαβή και διαχείριση του κατασχεμένου φορτίου από την εγκεκριμένη μονάδα διαχείρισης ΖΥΠ που βρίσκεται στην περιοχή αρμοδιότητάς της, μέσω παραλαβής του υπογεγραμμένου εμπορικού εγγράφου που αποστέλλεται από τον υπεύθυνο της μονάδας διαχείρισης.

2) υπογράφει και σφραγίζει το εμπορικό έγγραφο, το οποίο επιστρέφει στον υπεύθυνο της μονάδας διαχείρισης (όπως έχει ήδη αναφερθεί στο σημείο δ).

3) επαληθεύει την ορθή λειτουργία της μονάδας και την τήρηση της ιχνηλασιμότητας, στο πλαίσιο των επισήμων ελέγχων που διενεργεί στη συγκεκριμένη μονάδα διαχείρισης. Τέλος, σημειώνεται ότι η επικοινωνία μεταξύ αποστολέα (β) και παραλήπτη (γ), καθώς επίσης η έκδοση του εμπορικού εγγράφου και η ενημέρωση της αρμόδιας αρχής προορισμού (δ) μπορεί να γίνει ηλεκτρονικά μέσω του πληροφοριακού συστήματος ΖΥΠ.