Οι προβλέψεις παραγωγής και αγοράς αγροτικών προϊόντων στην Ε.Ε

Οι βραχυπρόθεσμες προοπτικές της ΕΕ επικαιροποιούνται, σύμφωνα με ανακοίνωση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, για το 2026 (τομείς κρέατος και γαλακτοκομικών προϊόντων) και για το εμπορικό έτος 2026/2027 (τομείς δημητριακών και ελαιούχων σπόρων).

Η επικαιροποίηση προϋποθέτει την επιστροφή στη σταθερότητα, αν και με ασθενέστερες οικονομικές προοπτικές ως συνέπεια της συνεχιζόμενης γεωπολιτικής κατάστασης στη Μέση Ανατολή, η οποία επιδεινώνει τις προκλήσεις για το αγροδιατροφικό σύστημα, δημιουργώντας ένα εξαιρετικά αβέβαιο περιβάλλον και σημαντικούς καθοδικούς κινδύνους. Ο αντίκτυπος στις αγορές ενέργειας, το κόστος μεταφοράς και ο πληθωρισμός έχουν οδηγήσει στην άνοδο των τιμών του πετρελαίου, του φυσικού αερίου και των λιπασμάτων, γεγονός που μπορεί να αυξήσει σημαντικά το κόστος των εισροών για τον γεωργικό τομέα, ανάλογα με την έκταση και τη διάρκεια αυτών των διαταραχών. Η Επιτροπή παρακολουθεί στενά την κατάσταση και τον αντίκτυπό της στους αγρότες και την αγορά αγροδιατροφικών προϊόντων, ιδίως όσον αφορά το κόστος των εισροών και τη λειτουργία των αλυσίδων εφοδιασμού.

Αροτραίες καλλιέργειες και φυτικά έλαια

Η παραγωγή σιτηρών στην ΕΕ για το 2026/27 προβλέπεται να ανέλθει σε 278,1 εκατομμύρια τόνους, σημειώνοντας μείωση 3,2% σε σχέση με τον όγκο παραγωγής του 2025/26, αλλά εξακολουθεί να είναι 1,5% πάνω από τον μέσο όρο των 5 ετών. Αυτή η μείωση αναμένεται κυρίως να προέλθει από τις αποδόσεις, οι οποίες προβλέπεται να είναι κοντά στις μέσες τιμές, υποθέτοντας μέσο καιρό για το υπόλοιπο της σεζόν, και επομένως κάτω από τις πολύ υψηλές τιμές της σεζόν 2025/26. Η παραγωγή καλαμποκιού στην ΕΕ προβλέπεται να αυξηθεί το 2026/27 (+ 5,3% σε ετήσια βάση), αν και οι αυξημένες τιμές των λιπασμάτων κατά τη σπορά θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε χαμηλότερες εκτάσεις που σπέρνονται, ενώ η παραγωγή σιταριού αναμένεται να μειωθεί κατά 6,2% από την εξαιρετικά υψηλή τιμή που καταγράφηκε το 2025/26. Παρά τη χαμηλότερη παραγωγή, οι καθαρές εξαγωγές σιτηρών της ΕΕ το 2026/27 προβλέπεται να αυξηθούν σε 19 εκατομμύρια τόνους, αυξημένες κατά 3,2 εκατομμύρια τόνους από το εκτιμώμενο επίπεδο του 2025/26. Αυτό οφείλεται στη σημαντική αύξηση των αρχικών αποθεμάτων (43 εκατομμύρια τόνοι το 2026/27 έναντι 31,5 εκατομμυρίων τόνων το 2025/26), στις σταθερές εισαγωγές και στην αύξηση των εξαγωγών σιταριού.

Η παραγωγή ελαιούχων σπόρων στην ΕΕ το 2026/27 προβλέπεται να ανέλθει σε 32,3 εκατομμύρια τόνους, που αντιστοιχεί σε αύξηση 3,3% σε σχέση με το 2025/26 και 4,6% πάνω από τον μέσο όρο των τελευταίων 5 ετών. Η αύξηση της παραγωγής οφείλεται κυρίως στις περισσότερες καλλιεργούμενες εκτάσεις και στις καλύτερες αποδόσεις ηλίανθου, με αποτέλεσμα την αύξηση της παραγωγής ηλίανθου κατά 14,5%. Η παραγωγή φυτικού ελαίου προβλέπεται επίσης να αυξηθεί σε 16,7 εκατομμύρια τόνους (+ 4,5% σε ετήσια βάση), με αποτέλεσμα τις εισαγωγές φυτικού ελαίου σε επίπεδα ρεκόρ 5,9 εκατομμυρίων τόνων (-25% κάτω από τον μέσο όρο των τελευταίων 5 ετών).

Γάλα & Γαλακτοκομικά προϊόντα

Η προσφορά γάλακτος στην ΕΕ το 2025 αυξήθηκε με απροσδόκητα υψηλό ρυθμό, λόγω ενός ευνοϊκού συνδυασμού πολλαπλών παραγόντων: καλά περιθώρια κέρδους για τους γαλακτοπαραγωγούς, υποστηριζόμενα από τις υψηλές τιμές του νωπού γάλακτος, ευνοϊκές καιρικές συνθήκες και συνθήκες λιβαδιών, και εξαιρετική ποιότητα και διαθεσιμότητα ζωοτροφών, καθυστερημένη θανάτωση και ανάκαμψη από την καθυστερημένη γέννηση ζώων μετά από επιδημίες ζωικών ασθενειών σε ορισμένα κράτη μέλη (Γερμανία, Γαλλία, Κάτω Χώρες, Βέλγιο). Ενώ οι τιμές του νωπού γάλακτος έχουν διορθωθεί προς τα κάτω από τον Οκτώβριο του 2025, η πρόσφατη σταθεροποίηση ή ακόμη και η άνοδος των τιμών των γαλακτοκομικών προϊόντων υποδηλώνει ότι οι τιμές του νωπού γάλακτος ενδέχεται επίσης να σταθεροποιηθούν τους επόμενους μήνες, με κάποια χρονική υστέρηση. Η παραγωγή γάλακτος στην ΕΕ θα μπορούσε να αυξηθεί ελαφρώς το 2026 (+ 0,2%), κυρίως λόγω της ανθεκτικής ζήτησης στην ΕΕ. Μετά από μια ισχυρή αύξηση στο πρώτο τρίμηνο, αναμένεται μείωση σε ετήσια βάση το δεύτερο εξάμηνο του έτους.

Το τυρί και ο ορός γάλακτος προβλέπεται να αυξήσουν περαιτέρω το μερίδιό τους στην επεξεργασία γαλακτοκομικών προϊόντων, καθώς ο κλάδος στρέφεται περαιτέρω προς προϊόντα υψηλότερης προστιθέμενης αξίας. Η ισχυρή παγκόσμια ζήτηση για τυρί και παράγωγα ορού γάλακτος επιτρέπει επίσης την αύξηση των εξαγωγών αυτών των προϊόντων στην ΕΕ. Η παραγωγή βουτύρου και αποβουτυρωμένου γάλακτος σε σκόνη (ΑΓΓ), μετά από μια εξαιρετική αύξηση το 2025, προβλέπεται να παραμείνει σταθερή το 2026. Η βελτιωμένη ανταγωνιστικότητα της παραγωγής ΑΓΓ στην ΕΕ μπορεί να επιτρέψει ένα παρόμοιο (σχετικά υψηλό) επίπεδο εξαγωγών το 2026 με το προηγούμενο έτος. Τόσο η παραγωγή της ΕΕ όσο και οι εξαγωγές πλήρους γάλακτος σε σκόνη αναμένεται να μειωθούν περαιτέρω το 2026, μετά από μια σημαντική πτώση το προηγούμενο έτος εν μέσω έλλειψης ανταγωνιστικότητας τιμών και μειωμένης ζήτησης σε βασικές αγορές. Ενώ οι μειούμενες τάσεις παραγωγής και κατανάλωσης για το γάλα κατανάλωσης μειώνουν τις προοπτικές για τα φρέσκα γαλακτοκομικά προϊόντα για το 2026, η παραγωγή γιαουρτιού και κρέμας γάλακτος θα μπορούσε να αυξηθεί το 2026, υποστηριζόμενη από την ισχυρή ζήτηση για αυτά τα προϊόντα.

Προϊόντα κρέατος

Η κατά κεφαλήν κατανάλωση κρέατος στην ΕΕ αναμένεται να παραμείνει σταθερή το 2026, με ισχυρή ζήτηση, παρά τις υψηλές τιμές, σχεδόν σε όλες τις αγορές κρέατος. Η παραγωγή κρέατος αναμένεται να μειωθεί το 2026 σε σύγκριση με το 2025 για το βοδινό κρέας (-2,6%), το χοιρινό κρέας (-1%) και το αιγοπρόβειο κρέας (-5%), ενώ η παραγωγή πουλερικών προβλέπεται να αυξηθεί (1,4%). Οι υψηλές τιμές και η μείωση του κοπαδιού βοοειδών και προβάτων αναμένεται να οδηγήσουν σε περισσότερες συνολικές εισαγωγές κρέατος στην ΕΕ και σε μείωση των συνολικών εξαγωγών κρέατος και ζώντων ζώων στην ΕΕ το 2026. Ωστόσο, το βοδινό κρέας, το πουλερικό και το χοιρινό κρέας θα μπορούσαν να διατηρήσουν το θετικό εμπορικό τους ισοζύγιο.