ΟΠΕΚΕΠΕ, ΑΑΔΕ και… αποζημιώσεις: Το «μπέρδεμα» Μητσοτάκη για τα αγροτικά

282

• Του Χρήστου Αθανασιάδη

Αναφορά με έντονο αγροτικό αποτύπωμα περιλάμβανε η εβδομαδιαία ανασκόπηση του Κυριάκου Μητσοτάκη, ωστόσο δεν πέρασε απαρατήρητη μια φράση που δημιουργεί σύγχυση, καθώς φαίνεται να εξισώνει τις αποζημιώσεις με τις επιδοτήσεις, μπλέκοντας τον ρόλο του ΟΠΕΚΕΠΕ με εκείνον άλλων φορέων.

 «Απορρόφηση» ΟΠΕΚΕΠΕ και νέα εποχή μέσω ΑΑΔΕ

Ο πρωθυπουργός μίλησε για μια «ξεπερασμένη» κατάσταση στον ΟΠΕΚΕΠΕ, τονίζοντας ότι ο οργανισμός πλέον έχει ενσωματωθεί στην ΑΑΔΕ, σηματοδοτώντας –όπως υποστήριξε– μια νέα εποχή διαφάνειας.

Έκανε λόγο για ψηφιοποίηση των διαδικασιών και κατάργηση της ανθρώπινης παρέμβασης, με στόχο την αποφυγή πιέσεων και παρεμβάσεων.

Δορυφόροι, μετρήσεις και… αποζημιώσεις

Ιδιαίτερη εντύπωση προκάλεσε η αναφορά ότι «οι αποζημιώσεις καθορίζονται ψηφιακά» και μέσω δορυφορικών ελέγχων.

Ωστόσο, η συγκεκριμένη τοποθέτηση γεννά εύλογα ερωτήματα, καθώς οι αποζημιώσεις αφορούν κυρίως τον ΕΛΓΑ, ενώ ο ΟΠΕΚΕΠΕ είχε ως βασικό αντικείμενο τη διαχείριση και πληρωμή ευρωπαϊκών ενισχύσεων.

Οι «παγίδες» του monitoring και οι απλήρωτοι αγρότες

Στο πεδίο των ενισχύσεων, η εφαρμογή δορυφορικών εργαλείων όπως το monitoring κάθε άλλο παρά ομαλά εξελίχθηκε. Αντί να διασφαλίσει ταχύτερες και δικαιότερες πληρωμές, σε πολλές περιπτώσεις λειτούργησε εις βάρος των παραγωγών.

Αγρότες καταγγέλλουν ότι έχουν «καεί» από αστοχίες των δορυφορικών ελέγχων, με καλλιέργειες να εμφανίζονται λανθασμένα ή να απορρίπτονται λόγω τεχνικών σφαλμάτων. Το αποτέλεσμα; Καθυστερήσεις, περικοπές και –σε αρκετές περιπτώσεις– πλήρης απώλεια ενισχύσεων.

Το πιο κρίσιμο είναι ότι αρκετοί παραγωγοί παραμένουν μέχρι και σήμερα απλήρωτοι, εγκλωβισμένοι σε ένα σύστημα που υποτίθεται ότι θα έλυνε τα προβλήματα, αλλά τελικά δημιούργησε νέα.

 «Βαθύ κράτος» και πολιτικά μηνύματα

Πέρα από τα τεχνικά ζητήματα, ο πρωθυπουργός έστειλε και πολιτικό μήνυμα, κάνοντας λόγο για σύγκρουση με το «βαθύ κράτος» και τις διαχρονικές παθογένειες.

Όπως σημείωσε, η υπόθεση του ΟΠΕΚΕΠΕ αποτελεί παράδειγμα όπου συναντήθηκαν τόσο παλιές στρεβλώσεις όσο και κυβερνητικές αστοχίες, αφήνοντας αιχμές αλλά και προαναγγέλλοντας περαιτέρω τοποθετήσεις.

Τα «θολά σημεία» που μένουν

Παρά τις εξαγγελίες για εκσυγχρονισμό, παραμένουν ανοιχτά ζητήματα:

• Η σαφής διάκριση μεταξύ ενισχύσεων και αποζημιώσεων
• Η αξιοπιστία των δορυφορικών ελέγχων
• Η αποκατάσταση των αδικιών σε βάρος παραγωγών
• Η ταχύτητα και διαφάνεια στις πληρωμές

Σε μια συγκυρία όπου ο αγροτικός κόσμος πιέζεται έντονα, κάθε ασάφεια –ή αστοχία– εντείνει τον προβληματισμό.

Αναλυτικά, το σχετικό απόσπασμα από τη σημερινή ανασκόπηση του πρωθυπουργού, έχει ως εξής:

«Ύστερα από επτά χρόνια διακυβέρνησης, το πιο εύκολο θα ήταν να μιλάμε μόνο για κατακτήσεις. Όμως, η αληθινή ευθύνη κρίνεται στις στιγμές που αναμετριόμαστε με τις διαχρονικές και διακομματικές παθογένειες του τόπου, όπως και με τις δικές μας αστοχίες. Δύο στοιχεία που συναντήθηκαν, δυστυχώς, στην υπόθεση του ΟΠΕΚΕΠΕ. Μιλώ, μάλιστα, σε χρόνο αόριστο, καθώς όσα απασχολούν την επικαιρότητα, τώρα, έχουν, ήδη ξεπεραστεί μετά την απορρόφηση του άρρωστου αυτού οργανισμού από την ΑΑΔΕ. Σήμερα, για παράδειγμα, οι αποζημιώσεις καθορίζονται ψηφιακά χωρίς να μεσολαβεί ανθρώπινη παρέμβαση. Ενώ οι σχετικές μετρήσεις δεν γίνονται, πια, από παράγοντες επιρρεπείς σε πιέσεις. Αλλά από δορυφόρους οι οποίοι ελέγχουν τις καλλιέργειες και από σύγχρονα μέσα που καταμετρούν το ζωικό κεφάλαιο.

Τα διδάγματα, ωστόσο, από αυτήν την αρνητική εμπειρία παραμένουν. Όχι μόνο για την πιο αποτελεσματική και πιο δίκαιη στήριξη των αγροτών μας. Αλλά και ως νέα αφετηρία για μία δυναμικότερη αντιπαράθεση της Πολιτείας με το «Βαθύ Κράτος». Γι’ αυτά, όμως, θα τοποθετηθώ πολύ αναλυτικότερα αύριο.»