Πληρωμές σε εκκρεμότητα, συνδεδεμένες στον «αέρα» και οικολογικά σχήματα μετά τον Μάιο – Τι ειπώθηκε στη «Θεσσαλική Γη» του Astra TV

3,4K

• Του Χρήστου Αθανασιάδη

Με χιλιάδες παραγωγούς να παραμένουν απλήρωτοι ή με «κουτσουρεμένες» ενισχύσεις, η συζήτηση στην τηλεοπτική εκπομπή «Θεσσαλική Γη» του Astra TV ανέδειξε το εύρος του προβλήματος που αντιμετωπίζει σήμερα ο αγροτικός κόσμος.

Οι γεωπόνοι–μελετητές Δημήτρης Τάντος και Θανάσης Κούντριας περιέγραψαν μια εικόνα γενικευμένων καθυστερήσεων, τεχνικών αστοχιών και διορθώσεων… των διορθώσεων, με ανοιχτό το ερώτημα αν οι συνδεδεμένες ενισχύσεις μπορούν να πληρωθούν πριν το Πάσχα της 12ης Απριλίου.

Συνδεδεμένες ενισχύσεις: Τι πρέπει να προσέξουν οι παραγωγοί

Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στις συνδεδεμένες ενισχύσεις για προϊόντα όπου απαιτείται υποχρεωτική παράδοση.

Οι παραγωγοί οφείλουν:

• Να προσκομίσουν εγκαίρως τα τιμολόγια πώλησης στα ΚΥΔ όπου υπέβαλαν τη δήλωσή τους.
• Να διασφαλίσουν ότι οι έμποροι (ζωοτροφών, οσπρίων κ.ά.) θα καταχωρήσουν τις παραδόσεις που έλαβαν, ώστε να γίνει η απαραίτητη ταυτοποίηση.

Όπως επισημάνθηκε, το χρονικό περιθώριο έως τις 27 του μήνα θεωρείται ασφυκτικό. Η πληρωμή πριν το Πάσχα είναι τεχνικά εφικτή, ωστόσο – όπως τονίστηκε – ενδέχεται να γίνει με μειωμένο ποσοστό ή να απαιτηθούν νέες διορθώσεις στη συνέχεια.

Χιλιάδες απλήρωτοι – Monitoring, δεσμεύσεις και «κίτρινα» αγροτεμάχια

Σύμφωνα με τον Δημήτρη Τάντο, αρκετές χιλιάδες παραγωγοί δεν έχουν λάβει:

• Βασική ενίσχυση
• Αναδιανεμητική
• Ενίσχυση νεαρής ηλικίας
• Εξισωτική

Το πρόβλημα εντοπίζεται κυρίως:

• Στο monitoring και στις δεσμεύσεις αγροτεμαχίων (κοφτολίβαδα, αγραναπαύσεις).
• Σε «κίτρινα» αγροτεμάχια με βαμβάκι, σιτάρι ή ντομάτα λόγω ανομοιομορφίας σποράς.

Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση περιοχών της Καρδίτσας, όπου μέσω δορυφορικών εικόνων (Google) διαπιστώνεται ότι αγροτεμάχια που δεσμεύτηκαν φαίνεται να καλλιεργούνται κανονικά.

Εκτιμήσεις από το πεδίο κάνουν λόγο για ποσοστό έως και 60% των παραγωγών που δεν έλαβαν το 100% των αναμενόμενων ενισχύσεων.

Οικολογικά σχήματα: Πληρωμές μετά τον Μάιο

Τα οικολογικά σχήματα παραμένουν απλήρωτα και – όπως αναφέρθηκε – οι πληρωμές τοποθετούνται χρονικά από τα μέσα Μαΐου και μετά.

Οι λόγοι:

• Λανθασμένος αρχικός σχεδιασμός.
• Υπερβολική γραφειοκρατία.
• Καθυστερημένη ολοκλήρωση δηλώσεων (έως Σεπτέμβριο).

Η καθυστέρηση αυτή δημιουργεί αλυσιδωτές επιπτώσεις, καθώς αποτελεί σημαντικό κομμάτι του εισοδήματος των παραγωγών.

Έκτακτη ενίσχυση τύπου «Μέτρου 23»: Λιγότερα χρήματα, ίδιες ανάγκες

Μετά τις κινητοποιήσεις, εγκρίθηκε νέο πρόγραμμα έκτακτης ενίσχυσης για απώλειες παραγωγής άνω του 30%, με ποσό όμως αισθητά μειωμένο σε σχέση με το προηγούμενο Μέτρο 23.

Οι ενισχύσεις αφορούν βαμβάκι, μηδική και κτηνοτρόφους, ωστόσο:

• Τα ποσά δεν έχουν αποσαφηνιστεί πλήρως.
• Υπάρχουν ενστάσεις για οριζόντιες πληρωμές (ίδια ενίσχυση σε περιοχές με διαφορετικές απώλειες).

Η Θεσσαλία φαίνεται να λαμβάνει το μεγαλύτερο μερίδιο, όμως οι ενστάσεις περί αδικιών παραμένουν.

Δηλώσεις ΟΣΔΕ: Αβεβαιότητα λόγω μετάβασης

Για τις δηλώσεις ΟΣΔΕ, εκφράστηκε έντονος προβληματισμός.

Η μετάβαση αρμοδιοτήτων από τον πρώην ΟΠΕΚΕΠΕ στην ΑΑΔΕ δημιουργεί θεσμικό κενό, ενώ αναμένεται σχέδιο νόμου που θα καθορίζει νέες διαδικασίες.

Εκτίμηση: Δύσκολα θα ανοίξουν έγκαιρα οι δηλώσεις. Ακόμη και αν ανοίξουν τον Απρίλιο, το χρονοδιάγραμμα θεωρείται ήδη πιεσμένο.

Αγροτικά προγράμματα: Σχέδια βελτίωσης και Νέοι Αγρότες σε καθυστέρηση

Σημαντικές καθυστερήσεις καταγράφονται:

• Στα Σχέδια Βελτίωσης (ολοκληρωμένα αιτήματα χωρίς πληρωμή).
• Στην αξιολόγηση Νέων Αγροτών 2024, που παραμένει σε εκκρεμότητα ενάμιση χρόνο μετά.

Υπάρχουν δεσμεύσεις από το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων για ολοκλήρωση αξιολογήσεων εντός Μαρτίου, ωστόσο η αγορά εμφανίζεται επιφυλακτική.

Ντόμινο στην αγορά – Ρευστότητα στο «κόκκινο»

Η μη ορθή ή καθυστερημένη πληρωμή ενισχύσεων δημιουργεί ντόμινο:

• Παραγωγοί χωρίς ρευστότητα
• Γεωπονικά καταστήματα στα όρια
• Αδυναμία προμήθειας εφοδίων
• Αλυσιδωτές οφειλές στην αγορά

Σε μια χρονιά με χαμηλές τιμές σε βαμβάκι, σιτάρι, όσπρια και πιέσεις στη βιομηχανική ντομάτα, οι ενισχύσεις αποτελούν κρίσιμο στήριγμα.

Το ερώτημα που παραμένει: Θα διορθωθούν έγκαιρα τα λάθη ή θα οδηγηθούμε σε νέα γενιά εκκρεμοτήτων πάνω στις ήδη υπάρχουσες;