ΑΠΟΚΑΛΥΠΤΙΚΟ: Γιατί παραμένει «βαλτωμένη» εδώ και 3 χρόνια η ψηφιοποίηση στη διακίνηση γάλακτος, κάνοντας «πάρτι» οι «ελληνοποιήσεις γάλακτος»;

560

• Του Χρήστου Αθανασιάδη

Πέντε χρόνια έχουν περάσει από τότε που ο ΕΛΓΟ ΔΗΜΗΤΡΑ, υπό την προεδρία του Σέρκου Χαρουτουνιάν, παρουσίασε ένα φιλόδοξο σχέδιο για την ψηφιοποίηση της αλυσίδας διακίνησης του γάλακτος, με στόχο την πλήρη ιχνηλασιμότητα και την πάταξη των ελληνοποιήσεων. Το έργο εφαρμόστηκε πιλοτικά στη Θεσσαλία, με τη συμμετοχή συνεταιρισμών και ιδιωτών κτηνοτρόφων, αξιοποιώντας προηγμένες τεχνολογίες όπως RFID και blockchain.

Το 2022 το σύστημα λειτούργησε με επιτυχία. Τρία χρόνια μετά, όμως, το πρόγραμμα έχει εγκαταλειφθεί σιωπηλά. Ούτε επεκτάθηκε, ούτε εφαρμόζεται στην πράξη – παρότι οι υποδομές είναι έτοιμες και η τεχνογνωσία δοκιμασμένη. Το ερώτημα που πλανάται στον αγροτοκτηνοτροφικό κόσμο είναι απλό, αλλά κρίσιμο: γιατί;

🔹 Τι ανέφερε στη «Θεσσαλική Γη», ο τότε πρόεδρος του ΕΛΓΟ ΔΗΜΗΤΡΑ κ. Σέρκο Χαρουτουνιάν

Δείτε εδώ το σχετικό απόσπασμα, από την τηλεοπτική εκπομπή «Θεσσαλική Γη» του «Astra tv» στις 24/05/2022, όπου, μεταξύ των άλλων, όπου ήταν καλεσμένος ο τότε πρόεδρος του ΕΛΓΟ ΔΗΜΗΤΡΑ κ. Σέρκο Χαρουτουνιάν, ο οποίος ανέφερε για το σχετικό πρόγραμμα για την ψηφιοποίηση στη διακίνηση γάλακτος, επισημαίνοντας ότι με αυτό, θα πατάσσονταν σε πολύ μεγάλο βαθμό οι ελληνοποιήσεις στο γάλα.

🔹 Τι προέβλεπε το σχέδιo: Ψηφιοποίηση στη διακίνηση γάλακτος

Το σχέδιο που εκπονήθηκε από τον ΕΛΓΟ ΔΗΜΗΤΡΑ το 2020 προέβλεπε την πλήρη ψηφιοποίηση της αλυσίδας διακίνησης του γάλακτος, από την παγολεκάνη του παραγωγού έως τη δεξαμενή του τυροκομείου. Κεντρικός στόχος ήταν η διαφάνεια και η ιχνηλασιμότητα, με σκοπό την πάταξη φαινομένων όπως οι ελληνοποιήσεις στο γάλα και οι αδιαφανείς πρακτικές στο εμπόριο γάλακτος.

Το πρόγραμμα αξιοποιούσε τεχνολογίες αιχμής:
– RFID αισθητήρες για τον εντοπισμό και την ταυτοποίηση των φορτίων γάλακτος
– Blockchain για τη διασφάλιση της ακεραιότητας των δεδομένων
– Διασυνδεδεμένη πλατφόρμα, που κατέγραφε σε πραγματικό χρόνο τις μετακινήσεις και τις παραδόσεις γάλακτος

🔹 Η πιλοτική εφαρμογή στη Θεσσαλία

Το σύστημα για την ψηφιοποίηση της αλυσίδας διακίνησης του γάλακτος δοκιμάστηκε με επιτυχία στη Θεσσαλία (Ελασσόνα) το 2022. Συμμετείχαν οι συνεταιριστικές βιομηχανίες ΘΕΣγάλα και ΓάλαΕΛΑΣΣ, καθώς και ανεξάρτητοι παραγωγοί της περιοχής. Αισθητήρες τοποθετήθηκαν σε παγολεκάνες, βυτία και δεξαμενές, ενώ οι οδηγοί των βυτίων εκπαιδεύτηκαν στη χρήση των RFID αναγνωστών. Η διαβίβαση των δεδομένων γινόταν online, σε ασφαλή βάση του ΕΛΓΟ ΔΗΜΗΤΡΑ.

Το αποτέλεσμα ήταν εντυπωσιακό: πλήρης καταγραφή της διαδρομής του γάλακτος, διασφάλιση της αυθεντικότητας και ελαχιστοποίηση του ανθρώπινου λάθους.

🔹 Το έργο «εξαφανίζεται» – χωρίς εξηγήσεις

Παρότι η τεχνολογία λειτούργησε και η υποδομή υπήρχε, το πρόγραμμα δεν επεκτάθηκε ούτε υιοθετήθηκε σε εθνικό επίπεδο. Αντίθετα, από το 2022 μέχρι σήμερα, η τύχη του αγνοείται. Δεν εντάχθηκε σε καμία πολιτική ελέγχου, δεν προβλέφθηκε σε νέες υπουργικές αποφάσεις, ούτε χρηματοδοτήθηκε για συνέχιση ή εφαρμογή.

Η σιωπή των αρμόδιων αρχών προκαλεί απορίες – ειδικά όταν το θέμα των ελληνοποιήσεων παραμένει ανοιχτή πληγή για την ελληνική κτηνοτροφία.

🔹 Οι επιπτώσεις της αδράνειας

Η μη αξιοποίηση του ψηφιακού συστήματος σημαίνει ότι:

• Οι έλεγχοι παραμένουν αποσπασματικοί και κοστοβόροι
• Το πλαίσιο ιχνηλασιμότητας παραμένει ελλιπές
• Οι ελληνοποιήσεις διευκολύνονται, αφού δεν υπάρχει συνεχής, αυτοματοποιημένος έλεγχος
• Οι παραγωγοί χάνουν διαπραγματευτική ισχύ, καθώς δεν μπορούν να αποδείξουν την αξία και την ελληνικότητα του προϊόντος τους

🔹 Το ερώτημα προς την πολιτεία και τον νέο υφυπουργό

Με τον Θεσσαλό υφυπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης κ. Χρήστο Κέλλα να έχει αναλάβει αρμοδιότητες για τη ζωική παραγωγή, τίθεται επιτακτικά το ζήτημα:
Θα αναλάβει την πολιτική πρωτοβουλία για την επανεκκίνηση και εφαρμογή του έργου;
Η τεχνολογία υπάρχει, η εμπειρία υπάρχει, οι συνέπειες της αδράνειας είναι γνωστές. Το μόνο που λείπει είναι η βούληση.

Υ.Γ. 1

Το συντονισμό και την επιμέλεια της ανάπτυξης και πιλοτικής εφαρμογής του νέου συστήματος στη Θεσσαλία είχε το τότε μέλος  του ΔΣ του ΕΛΓΟ-ΔΗΜΗΤΡΑ κ. Γ. Σδάνης, ενώ στη δράση συμμετείχαν εθελοντικά δύο συνεταιριστικές Βιομηχανίες, o Συνεταιρισμός Αγελαδοτρόφων Γαλακτοπαραγωγής «ΘΕΣγάλα» (παραγωγή αγελαδινού γάλακτος) και o Συνεταιρισμός Αιγοπροβατοτρόφων Ελασσόνας «ΓάλαΕΛΑΣΣ» (παραγωγή πρόβειου και γίδινου γάλακτος), καθώς και όλοι οι ανεξάρτητοι ιδιώτες παραγωγοί – κτηνοτρόφοι που συνεργάζονταν με τις δύο αυτές Βιομηχανίες.

Υ.Γ. 2

Στην υλοποίηση του Πιλοτικού έργου συμμετείχαν από τον ΕΛΓΟ-ΔΗΜΗΤΡΑ ο Πρόεδρος και ο Διευθύνων Σύμβουλος κκ. Σ. Χαρουτουνιάν και Π. Χατζηνικολάου ως συντονιστές, ο ερευνητής Δρ. Ν. Χωριανόπουλος ως Επιστημονικός Υπεύθυνος, οι ερευνητές του Ινστιτούτου Τεχνολογίας Αγροτικών Προϊόντων Δρ. Χ. Τάσσου, Δρ. Α. Αργύρη, Δρ. Α. Δουλγεράκη και Δρ. Δ. Αράπογλου, ο τέως Γεν. Διευθυντής κ. Α. Φωτόπουλος και ο Προϊστάμενος Δ/νσης Διαχείρισης Ελέγχων Γάλακτος και Κρέατος Δρ. Ε. Νικολάου.

Επίσης, συμμετείχαν ο Καθηγητής Γ.- Ι. Νυχάς (Τμήμα Επιστ. Τροφίμων & Διατροφής του Ανθρώπου του Γεωπονικού Πανεπιστημίου Αθηνών) και ο αν. Καθηγητής Π. Εφραιμίδης (Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών του Πολυτεχνείου Ξάνθης) και οι εταιρείες/πάροχοι τεχνολογίας Business Effect A.E. και Be Timing Systems A.E., οι οποίες διαθέτουν σημαντική εξειδίκευση και έργο στις συγκεκριμένες τεχνολογίες.