ΣΠΕΛ: Περιβαλλοντικές πολιτικές της ΕΕ και προκλήσεις για τον κλάδο λιπασμάτων

Στις εργασίες του 9ου Περιβαλλοντικού Συνεδρίου Μακεδονίας, που πραγματοποιήθηκε από 8 έως 10 Μαΐου 2026 στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, συμμετείχε ο ΣΠΕΛ, παρουσιάζοντας τις σύγχρονες προκλήσεις που αντιμετωπίζει ο κλάδος των λιπασμάτων στο πλαίσιο των ευρωπαϊκών περιβαλλοντικών πολιτικών. Η συζήτηση επικεντρώθηκε στη μετάβαση προς πιο βιώσιμα αγροδιατροφικά συστήματα, χωρίς όμως να παραβλέπεται η ανάγκη διασφάλισης της αγροτικής παραγωγής και της επισιτιστικής ασφάλειας.

Προσαρμογή του κλάδου στις ευρωπαϊκές πολιτικές

Ο κλάδος των λιπασμάτων βρίσκεται αντιμέτωπος με ένα ολοένα αυστηρότερο ρυθμιστικό περιβάλλον της ΕΕ, το οποίο στοχεύει στη μείωση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων και στην επίτευξη κλιματικής ουδετερότητας. Η προσαρμογή αυτή απαιτεί επενδύσεις, τεχνολογική εξέλιξη και ανασχεδιασμό πρακτικών παραγωγής.

Εφαρμογή της στρατηγικής «Από το Αγρόκτημα στο Πιάτο»

Σημαντική ήταν η αναφορά στην εφαρμογή της στρατηγικής «Farm to Fork» στο πλαίσιο της ΚΑΠ 2023–2027. Το 2025 καταγράφηκε αύξηση άνω του 40% στη χρήση λιπασμάτων με βελτιωμένη περιβαλλοντική απόδοση, όπως προϊόντα με αναστολείς νιτροποίησης και ουρεάσης, τα οποία εφαρμόστηκαν σε καλλιεργούμενες εκτάσεις που συμμετέχουν σε φιλοπεριβαλλοντικά μέτρα.

Περιβάλλον και επισιτιστική ασφάλεια

Κατά τις παρεμβάσεις τονίστηκε ότι, παρά την ανάγκη για πράσινη μετάβαση, τα λιπάσματα παραμένουν κρίσιμος παράγοντας για τη γεωργική παραγωγή. Κάθε επιπλέον ρυθμιστικό κόστος επηρεάζει άμεσα τον παραγωγό και, σε επόμενο στάδιο, τον τελικό καταναλωτή.

Κόστος συμμόρφωσης και ανταγωνιστικότητα

Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν, το ετήσιο κόστος συμμόρφωσης της βιομηχανίας λιπασμάτων στην ΕΕ ανέρχεται σε σημαντικά επίπεδα, φθάνοντας περίπου στο 12% της προστιθέμενης αξίας του κλάδου ή στο 32% του λειτουργικού πλεονάσματός του, γεγονός που επηρεάζει την ανταγωνιστικότητα.

Ανάγκη για σταθερό και ρεαλιστικό ρυθμιστικό πλαίσιο

Ο ΣΠΕΛ υπογράμμισε την ανάγκη για ένα ισορροπημένο ευρωπαϊκό πλαίσιο πολιτικής, το οποίο θα συνδυάζει την περιβαλλοντική φιλοδοξία με τη βιωσιμότητα της αγροτικής παραγωγής. Ένα τέτοιο πλαίσιο θα πρέπει να ενσωματώνει αντισταθμιστικά μέτρα για τον πρωτογενή τομέα και να ενθαρρύνει την καινοτομία, επιτρέποντας στις επιχειρήσεις να επενδύουν με ασφάλεια και προοπτική, χωρίς απώλεια ανταγωνιστικότητας.