Στο επίκεντρο της Ευρώπης η προστασία του εδάφους

Η νέα ευρωπαϊκή πολιτική για την προστασία, την παρακολούθηση και τη βιώσιμη διαχείριση των εδαφών βρέθηκε στο επίκεντρο κοινής εκδήλωσης του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων και του ΕΛΓΟ–ΔΗΜΗΤΡΑ, που πραγματοποιήθηκε την Κυριακή 6 Σεπτεμβρίου, στο Περίπτερο 15 της 90ής Διεθνούς Έκθεσης Θεσσαλονίκης, με θέμα «Η νέα Ευρωπαϊκή Οδηγία για την Παρακολούθηση και την Ανθεκτικότητα του Εδάφους (ΕΕ) 2025/2360».

Την εκδήλωση χαιρέτισε ο Υφυπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων κ. Γιάννης Ανδριανός, υπογραμμίζοντας με την παρουσία του τη σημασία που αποκτά η προστασία και η ορθολογική διαχείριση των εδαφικών πόρων για το μέλλον της ελληνικής γεωργίας.

Χαιρετισμό απηύθυνε επίσης και ο Πρόεδρος του ΕΛΓΟ–ΔΗΜΗΤΡΑ καθ. Σπυρίδων Μάμαλης ο οποίος τόνισε την αναπτυξιακή σπουδαιότητα της παρακολούθησης των εδαφικών πόρων. 

Στο επιστημονικό μέρος της εκδήλωσης, ο Ομ. Καθ. ΑΠΘ Γεώργιος Ζαλίδης, Επιστημονικά Υπεύθυνος του Διαβαλκανικού Κέντρου Περιβάλλοντος, παρουσίασε τις σύγχρονες τάσεις και τις αναπτυξιακές προοπτικές της νέας Ευρωπαϊκής Οδηγίας για τον ελληνικό χώρο με έμφαση στους κόμβους δεδομένων και τις φασματικές υπογραφές των εδαφών. Ο Δρ. Βασίλειος Τακαβάκογλου, Ερευνητής του Ινστιτούτου Εδαφοϋδατικών Πόρων του ΕΛΓΟ–ΔΗΜΗΤΡΑ, ανέπτυξε το επιχειρησιακό πλαίσιο εφαρμογής ενός πολύ-λειτουργικού Εθνικού Συστήματος Παρακολούθησης Εδαφικών Πόρων. Ο καθ. ΕΜΠ Κωνσταντίνος Καράντζαλος, Γενικός Γραμματέας Τηλεπικοινωνιών και Ταχυδρομείων και μέλος του Ελληνικού Κέντρου Διαστήματος, ανέδειξε τις δυνατότητες της συνεχούς παρακολούθησης των εδαφικών πόρων, από τα δορυφορικά δεδομένα έως τις ψηφιακές υποδομές και την επιχειρησιακή αξιοποίησή τους, ενώ ο καθ. Θωμάς Μπαρτζάνας, Αντιπρύτανης του Γεωπονικού Πανεπιστημίου Αθηνών, παρουσίασε τον ρόλο των Ζωντανών Εργαστηρίων (Living Labs) στην υλοποίηση της Ευρωπαϊκής Αποστολής για το Έδαφος (EU Soil Mission).

Κεντρικό μήνυμα της εκδήλωσης ήταν ότι η εφαρμογή της νέας Οδηγίας δεν πρέπει να αντιμετωπιστεί απλώς ως μία υποχρέωση δειγματοληψίας και χαρτογράφησης, αλλά ως ευκαιρία δημιουργίας μιας μόνιμης εθνικής υποδομής γνώσης και υποστήριξης αποφάσεων, ικανής να συμβάλει στην αγροτική ανάπτυξη, στην κλιματική προσαρμογή, στη διαχείριση των φυσικών πόρων και στην αποτελεσματικότερη στόχευση δημόσιων πολιτικών και επενδύσεων.

Στο πλαίσιο αυτό, το Ινστιτούτο Εδαφοϋδατικών Πόρων του ΕΛΓΟ–ΔΗΜΗΤΡΑ ανέδειξε ως άμεσες προτεραιότητες τη θεσμοθέτηση του Εθνικού Συστήματος Παρακολούθησης Εδαφικών Πόρων, τη δημιουργία των αναγκαίων θεσμικών και τεχνικών οργάνων, την ανάπτυξη του Εθνικού Κόμβου Δεδομένων Εδάφους (Soil Data Hub), τη θέσπιση κοινών πρωτοκόλλων διαχείρισης και διαμοιρασμού δεδομένων, και την επιχειρησιακή αξιολόγηση των μεθοδολογιών εφαρμογής μέσω εμβληματικών δράσεων.

Κεντρικό συμπέρασμα της εκδήλωσης ήταν ότι η έγκαιρη δημιουργία ενός σύγχρονου και αξιόπιστου Εθνικού Συστήματος Παρακολούθησης των Εδαφικών Πόρων μπορεί να μετατρέψει μια ευρωπαϊκή κανονιστική υποχρέωση σε ουσιαστικό αναπτυξιακό εργαλείο για τη χώρα.