Το IPM αλλάζει τα δεδομένα στην παραγωγή εσπεριδοειδών της Κύπρου

85

Αντιμέτωπος με την αυξανόμενη πίεση για μεγιστοποίηση της ποιότητας των καρπών, μείωση των υπολειμμάτων φυτοπροστατευτικών προϊόντων και βελτίωση της βιωσιμότητας, ο μεγαλύτερος παραγωγός εσπεριδοειδών της Κύπρου έχει υιοθετήσει την Ολοκληρωμένη Διαχείριση Εχθρών και Ασθενειών (IPM). Η προσέγγιση αυτή αποφέρει ήδη σαφή αποτελέσματα για την Cyprus Phassouri Plantations Co (CPPC), βελτιώνοντας την εμπορεύσιμη παραγωγή και τη συνολική απόδοση της καλλιέργειας, ενώ παράλληλα μειώνει την εξάρτηση από τα συμβατικά χημικά ψεκαστικά προγράμματα.

Η Phassouri ιδρύθηκε το 1933 και διαχειρίζεται 600 εκτάρια σύγχρονων οπωρώνων εσπεριδοειδών που παράγουν γκρέιπφρουτ, πορτοκάλια, λεμόνια και μανταρίνια για εξαγωγικές αγορές, όπως το Ηνωμένο Βασίλειο, η Ιταλία και το Βέλγιο. Οι παλαιότεροι οπωρώνες αντικαθίστανται σταδιακά με νεότερες και πιο αποδοτικές ποικιλίες, με στόχο τη βελτίωση της ποιότητας και της παραγωγικότητας των καρπών.

Η εταιρεία εισήγαγε το IPM το 2022 μέσω ενός πιλοτικού προγράμματος 20 εκταρίων. Ενθαρρυμένη από τα αρχικά αποτελέσματα, επέκτεινε έκτοτε το πρόγραμμα σε 82 εκτάρια.

Τι οδηγεί την υιοθέτηση του IPM στην εμπορική παραγωγή εσπεριδοειδών;

«Οι βασικοί λόγοι ήταν η αυξανόμενη πίεση από τους εχθρούς, η μειωμένη αποτελεσματικότητα των χημικών λύσεων λόγω ανθεκτικότητας, οι απαιτήσεις της αγοράς για χαμηλά ή μηδενικά υπολείμματα και η ανάγκη για μεγαλύτερη βιωσιμότητα», εξηγεί η Chara Christodoulou από την CPPC. «Ταυτόχρονα, θέλουμε να ευθυγραμμίσουμε την παραγωγή μας με τους περιβαλλοντικούς μας στόχους, διατηρώντας παράλληλα τη φήμη μας ως παραγωγός εσπεριδοειδών υψηλής ποιότητας.»

Κύριοι εχθροί των εσπεριδοειδών: τετράνυχοι, ακάρεα σκωρίασης και ψευδόκοκκοι

Οι τετράνυχοι, τα ακάρεα σκωρίασης και οι ψευδόκοκκοι αποτελούν τους σημαντικότερους εχθρούς των κυπριακών οπωρώνων εσπεριδοειδών. Τα μανταρίνια Mandora είναι ιδιαίτερα ευάλωτα στους τετράνυχους και στα ακάρεα σκωρίασης. Τα λεμόνια και τα γκρέιπφρουτ μπορούν επίσης να υποστούν σοβαρές ζημιές από τετράνυχους, ενώ οι ψευδόκοκκοι προσβάλλουν όλες τις ποικιλίες εσπεριδοειδών. Σοβαρές προσβολές μπορούν να υποβαθμίσουν γρήγορα την ποιότητα των καρπών και να μειώσουν σημαντικά την εμπορεύσιμη παραγωγή.

Η στρατηγική IPM της Phassouri βασίζεται σε προληπτικά προγράμματα βιολογικής καταπολέμησης, τα οποία υποστηρίζονται από εντατική παρακολούθηση της καλλιέργειας.

Για τον έλεγχο των τετράνυχων, το πρόγραμμα επικεντρώνεται στη χρήση αρπακτικών ακάρεων. Το Amblyseius andersoni εισάγεται νωρίς στην καλλιέργεια για μακροχρόνια καταστολή των πληθυσμών, ενώ συμβάλλει παράλληλα και στον έλεγχο των ακάρεων σκωρίασης. Το Phytoseiulus persimilis χρησιμοποιείται θεραπευτικά σε εστίες προσβολής.

Η καταπολέμηση των ψευδόκοκκων βασίζεται στο Anagyrus vladimiri, υποστηριζόμενο από παγίδες φερομόνης για τη βελτιστοποίηση του χρόνου εξαπόλυσης. Επιπλέον, το Cryptolaemus montrouzieri χρησιμοποιείται όταν η πίεση των ψευδόκοκκων αυξάνεται ή εμφανίζονται τοπικές εστίες.

Παράλληλα, η συνεχής επιθεώρηση και παρακολούθηση της καλλιέργειας διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο. Η έγκαιρη ανίχνευση μεταβολών στους πληθυσμούς επιτρέπει την άμεση εφαρμογή διορθωτικών βιολογικών ή χημικών επεμβάσεων. Έτσι διατηρείται αποτελεσματικός έλεγχος των εχθρών και περιορίζονται οι περιττοί ψεκασμοί.

Το IPM στα εσπεριδοειδή μειώνει τους ψεκασμούς και τις απορρίψεις καρπών

Στα μανταρίνια Mandora της Phassouri, το ποσοστό απορριπτόμενων ή κατεστραμμένων καρπών μειώθηκε από 60-70% σε 30-40%. Στα λεμόνια, τα ποσοστά απόρριψης μειώθηκαν από περίπου 50-70% σε περίπου 20%. Σε πολλούς οπωρώνες καταγράφηκε επίσης μείωση έως και τεσσάρων χημικών εφαρμογών ανά καλλιεργητική περίοδο.

«Με την υιοθέτηση του IPM βλέπουμε ξεκάθαρη πρόοδο βήμα προς βήμα, ιδιαίτερα στα λεμόνια», δηλώνει η Chara. «Θεωρούμε το IPM επένδυση. Καθώς βελτιστοποιούμε τις πρακτικές μας, αναμένουμε περαιτέρω οφέλη στην αποδοτικότητα, τον έλεγχο του κόστους και την ανταγωνιστικότητα, ενισχύοντας παράλληλα τη θέση μας ως παραγωγός ποιοτικών και βιώσιμων εσπεριδοειδών.»

Σύμφωνα με τον Evangelos Evangelou της Lambrou Agro, το IPM θεωρούνταν ιστορικά μη ρεαλιστική επιλογή στην Κύπρο.

«Οι υψηλές θερμοκρασίες της Μεσογείου, η έντονη πίεση από τους εχθρούς και οι μεγάλης κλίμακας οπωρώνες το καθιστούσαν πραγματική πρόκληση», αναφέρει.

«Η καθοριστική αλλαγή ήταν η μετάβαση από τους προγραμματισμένους ψεκασμούς στην παρακολούθηση, συνδυάζοντας διαφορετικά εργαλεία και εισάγοντας προγράμματα με ωφέλιμα έντομα.

»Παρότι στην αρχή ήταν απαιτητικό, τα αποτελέσματα μιλούν από μόνα τους. Καλύτερη ποιότητα καρπών, πιο στοχευμένες παρεμβάσεις και ένα πιο βιώσιμο σύστημα. Το IPM δεν είναι απλώς μια εναλλακτική λύση. Είναι το μέλλον της παραγωγής εσπεριδοειδών.»

Βιώσιμη παραγωγή εσπεριδοειδών με IPM

«Η επιτυχία του IPM εξαρτάται από την προσαρμογή, τη συνεργασία και την τοπική τεχνογνωσία», δηλώνει ο Spiros Kavouras της Biobest.

«Το IPM στα εσπεριδοειδή είναι πολύπλοκο. Πρόκειται για υπαίθρια καλλιέργεια που αντιμετωπίζει πολλούς διαφορετικούς εχθρούς κατά τη διάρκεια της περιόδου. Από την εμπειρία μας γνωρίζουμε ότι κάθε περιοχή απαιτεί μια εξατομικευμένη προσέγγιση προσαρμοσμένη στις τοπικές συνθήκες, ιδιαίτερα κατά τα αρχικά στάδια εφαρμογής.

»Χάρη στη στενή συνεργασία μεταξύ του παραγωγού, της τεχνικής ομάδας της Lambrou Agro και της Biobest, αποδείξαμε ότι το IPM μπορεί να είναι εξαιρετικά αποτελεσματικό.

»Καθώς οι πιέσεις από την ανθεκτικότητα αυξάνονται και οι απαιτήσεις της αγοράς γίνονται αυστηρότερες, οι στρατηγικές IPM θα διαδραματίζουν ολοένα σημαντικότερο ρόλο στη διατήρηση της μακροπρόθεσμης ανταγωνιστικότητας της παραγωγής εσπεριδοειδών.»